Σελίδες

Δευτέρα, 7 Ιουνίου 2021

– Γέροντα, σʹ αὐτὰ τὰ δύσκολα χρόνια θὰ ἐπέμβη ὁ Χριστός;

 – Γέροντα, σʹ αὐτὰ τὰ δύσκολα χρόνια θὰ ἐπέμβη ὁ Χριστός;

– Ναί. Ἐδῶ, βλέπεις, σὲ ἕναν ἀδικημένο ποὺ ἔχει καλὴ διάθεση, ἐπειδὴ δικαιοῦται τὴν θεία βοήθεια, παρουσιάζονται πολλὲς φορὲς οἱ Ἅγιοι, ἡ Παναγία, ὁ Χριστός, γιὰ νὰ τὸν σώσουν, πόσο μᾶλλον τώρα ποὺ θὰ βρίσκεται σὲ τόσο δύσκολη κατάσταση ὁ καημένος ὁ κόσμος. Τώρα μιὰ μπόρα θὰ εἶναι, μιὰ μικρὴ κατοχὴ τοῦ ἀντιχρίστου σατανᾶ. Θὰ φάη μετὰ μιὰ σφαλιάρα ἀπὸ τὸν Χριστό, θὰ συγκλονισθοῦν ὅλα τὰ ἔθνη καὶ θὰ ἔρθη ἡ γαλήνη στὸν κόσμο γιὰ πολλὰ χρόνια. Αὐτὴν τὴν φορὰ θὰ δώση ὁ Χριστὸς μιὰ εὐκαιρία, γιὰ νὰ σωθῆ τὸ πλάσμα Του. Θὰ ἀφήση τὸ πλάσμα Του ὁ Χριστός; Θὰ παρουσιασθῆ στὸ ἀδιέξοδο τῶν ἀνθρώπων, γιὰ νὰ τοὺς σώση ἀπὸ τὰ χέρια τοῦ Ἀντιχρίστου. Θὰ ἐπιστρέψουν στὸν Χριστὸ καὶ θὰ ἔρθη μιὰ πνευματικὴ γαλήνη σὲ ὅλην τὴν οἰκουμένη γιὰ πολλὰ χρόνια. Μερικοὶ συνδυάζουν μὲ αὐτὴν τὴν ἐπέμβαση τοῦ Χριστοῦ τὴν Δευτέρα Παρουσία. Ἐγὼ δὲν μπορῶ νὰ τὸ πῶ. Ὁ λογισμὸς
μοῦ λέει ὅτι δὲν θὰ εἶναι ἡ Δευτέρα Παρουσία τοῦ Χριστοῦ, ὅταν ἔρθη ὡς Κριτής, ἀλλὰ
μιὰ ἐπέμβαση τοῦ Χριστοῦ, γιατὶ εἶναι τόσα γεγονότα ποὺ δὲν ἔχουν γίνει ἀκόμη. Θὰ ἐπέμβη ὁ Χριστός, θὰ δώση μιὰ σφαλιάρα σὲ ὅλο αὐτὸ τὸ σύστημα, θὰ πατάξη ὅλο τὸ κακὸ καὶ θὰ τὸ βγάλη σὲ καλὸ τελικά. Θὰ γεμίσουν οἱ δρόμοι προσκυνητάρια. Ἔξω τὰ λεωφορεῖα θὰ ἔχουν εἰκόνες. Θὰ πιστέψουν ὅλοι οἱ ἄνθρωποι. Θὰ σὲ τραβᾶν, γιὰ νὰ τοὺς πῆς γιὰ τὸν Χριστό! Ἔτσι θὰ κηρυχθῆ τὸ Εὐαγγέλιο σὲ ὁλόκληρη τὴν οἰκουμένη 
καὶ τότε ὁ Χριστὸς θὰ ἔρθη ὡς Κριτὴς νὰ κρίνη τὸν κόσμο. Ἄλλο Κρίση, ἄλλο μία ἐπέμβαση τοῦ Χριστοῦ, γιὰ νὰ βοηθήση τὸ πλάσμα Του.

Ἁγ. Παϊσίου Ἁγιορείτου: ΛΟΓΟΙ Β’ «Πνευματικὴ Ἀφύπνιση», σελ. 105

Πέμπτη, 4 Φεβρουαρίου 2021

Άγιος Φανούριος ο Μεγαλομάρτυς

 ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Ο Άγιος Φανούριος είναι αναμφίβολα μια άγια, σημαντική νεανική μορφή, που ξεχωρίζει με τον δικό του τρόπο ανάμεσα στους άλλους Αγίους της χριστιανοσύνης, γιατί δεν τιμάται απλώς σε μια μόνον ημε­ρομηνία, αλλά η πίστη των χριστιανών κά­νει συχνά τη γνωστή φανουρόπιτα.

 Ο Άγιος Φανούριος, που έζησε στα Ρω­μαϊκά χρόνια, συγκρούσθηκε τότε θαρρετά με τον κόσμο της ειδωλολατρίας, γιατί το χριστιανικό πνεύμα του θεανθρώπου, δεν του επέτρεπε ν' αρνηθεί τις αναμφισβήτη­τα ενάρετες αρχές του. Έτσι τα 12 μαρτύ­ρια που υπόφερε ο Άγιος, αποτελούν για μας ένα δυνατό κίνητρο για αντοχή και προ­σκόλληση στις ηθικές αξίες του χριστιανι­σμού, για να βγούμε νικητές από ένα αδιά­κοπο αγώνα, ενάντια στην απιστία και αδικία της εποχής μας. Ο Άγιος μας δίδαξε με την πραγματική θυσία του, πως εμείς τώ­ρα δεν παλεύουμε βέβαια με στρατοκράτες Ρωμαίους και απαίσιους Αγαρηνούς, αλλά έχομε ν' αντιμετωπίσουμε τις πιο έντεχνα στημένες παγίδες του υλισμού και αθεϊσμού, που προσπαθούν μαζικά να σαρώσουν τις τάξεις των χριστιανών.

 Ο Άγιος Φανούριος ακόμα μας δίδαξε, πως το στεφάνι της ενάρετης ζωής δεν κερ­δίζεται εύκολα, αλλά μόνον με συνεχείς δο­κιμασίες, με θάρρος, υπομονή και αντοχή. Επομένως σαν αληθινοί αγωνιστές της πί­στεως ας μιμηθούμε την υποδειγματική και άμεμπτη ζωή του Αγίου, για να καταξιωθούμε κάποτε κι εμείς να τιμήσουμε το χρι­στιανικό όνομα που φέρουμε, όπως κι αυ­τός επάξια το τίμησε.

Ο Άγιος Φανούριος 

1. Γενικά για τη ζωή του

Για την καταγωγή και τη ζωή του Αγίου Φανουρίου δεν υπάρχει τίποτε συγκε­κριμένο, επειδή όλα τα στοιχεία της ζωής του χάθηκαν σε καιρούς ανωμαλίας.

 Τα μόνα στοιχεία που έχομε αναφορικά με τον Άγιο είναι η εύρεση της εικόνας του, γύ­ρω στα 1500 μ.Χ., σύμφωνα με τα συναξά­ρια, ή κατ' άλλους γύρω στα 1355-1369 μ.Χ. Άλλοι υποστηρίζουν πως η εικόνα του Αγίου βρέθηκε στη Ρόδο και άλλοι στην Κύ­προ.

 2. Η εύρεση της εικόνας 

Επιστρέφομε στο παρελθόν, όταν οι Αγαρηνοί εξουσίαζαν τη Ρόδο και απο­φάσισαν να ξαναχτίσουν τα τείχη της πόλης, που βάρβαρα κατέστρεψαν και κατεδάφισαν στον πόλεμο λίγα χρόνια πριν.

Άρχισαν λοιπόν να στέλουν εργάτες έξω απ' το νότιο μέρος του φρουρίου και να μαζεύουν πέτρες απ' τα μισογκρεμισμένα σπί­τια των κατοίκων, για να ξαναφτιάξουν τα νέα και ισχυρά τείχη της πόλης τους. Ξαφ­νικά μέσα στα χαλάσματα βρήκαν μια ωραιό­τατη, αλλά μισοχαλασμένη στη μια πλευρά εκκλησία κι εκεί μέσα βρήκαν ένα σωρό ει­κόνες, που απ' την πολυκαιρία δεν ξεχώρι­ζαν τις μορφές των Αγίων καθώς και τα γράμματα, που είχανε επάνω τους.

Μια μόνο καταπληκτική εικόνα ξεχώριζε απ' όλες, που ο χρόνος δεν την άγγιξε και παρίστανε ένα νέο ντυμένο σαν στρατιώτης. Ο Μητροπολίτης της Ρόδου Νείλος έτρεξε αμέσως επί τόπου και διάβασε καθαρά το όνομα του Αγίου, που λεγόταν Φανούριος. Συγκινημένος ο Σεβασμιώτατος, για τη φανέρωση του Αγίου, παρατήρησε, πως ήταν ντυμένος σαν Ρωμαίος στρατιωτικός, κρα­τώντας στο αριστερό χέρι του ένα σταυρό και στο δεξιό μια αναμμένη λαμπάδα. Ο α­γιογράφος ακόμα ολόγυρα της εικόνας ζω­γράφισε σε δώδεκα παραστάσεις τα μαρτύ­ρια, που υπόφερε ο Άγιος και, που εξιστορούν ολοφάνερα την όλη ζωή του.

Οι παραστάσεις αυτές είναι οι ακόλουθες:

Α΄. Ο Άγιος παρουσιάζεται όρθιος μπρο­στά στο Ρωμαίο ανακριτή του και φαίνεται ν' απολογείται με θάρρος και να υπερασπί­ζει την χριστιανική πίστη του.

Β΄. Οι στρατιώτες εδώ επεμβαίνουν και χτυ­πούν με πέτρες στο κεφάλι και στο στόμα τον Φανούριο, για ν' αναγκασθεί να υποκύ­ψει και ν' αρνηθεί τον Κύριο.

Γ΄. Οι στρατιώτες έχουν εξαγριωθεί πια απ' την επιμονή του Φανουρίου, γι' αυτό τον έριξαν κάτω και τον χτυπούν τώρα άγρια με ξύλα και ρόπαλα, για να κάμψουν το ακμαίο ηθικό του.

Δ΄. Ο Φανούριος είναι στη φυλακή κι εκεί βασανίζεται με αποτρόπαιο τρόπο. Φαίνε­ται εντελώς γυμνός κι οι στρατιώτες ολόγυ­ρα του ξεσχίζουν τις σάρκες του με αιχμη­ρά σιδερένια εργαλεία. Ο Άγιος υπομένει αγόγγυστα το τρομερό μαρτύριό του.

Ε΄. Ο Φανούριος βρίσκεται και πάλι στη φυ­λακή και προσεύχεται στον θεό, για να τον ενισχύσει ν' αντέξει μέχρι τέλους τα βασανι­στήρια.

ΣΤ΄. Ο Άγιος παρουσιάζεται και πάλιν μπροστά στον Ρωμαίο ανακριτή για ν' απο­λογηθεί για τη στάση του. Απ' την ατάρα­χη έκφραση του προσώπου του φαίνεται, πως ούτε τα βασανιστήρια που υπόφερε, ούτε οι μελλοντικές απειλές του τυράννου του εκλόνισαν την πίστη και έτσι απτόητος περιμένει ακόμη χειρότερα μαρτύρια.

Ζ΄. Οι δήμιοι του Φανουρίου με μανία και σκληρότητα καίουν με αναμμένες λαμπάδες το ολόγυμνο σώμα του, που φαίνεται έτσι η ανυπέρβλητη θυσία του για τον Εσταυ­ρωμένο. Ο Άγιος νικά και πάλιν με την α­δάμαστη θέληση και καρτερία του στον Κύ­ριο.

Η΄. Εδώ οι άγριοι βασανιστές του χρησιμο­ποιούν και μηχανικά μέσα για να φθάσουν στο κορύφωμα του μαρτυρίου του. Έχουν δέσει τον Άγιο πάνω σ' ένα μάγκανο κι αυ­τό σαν περιστρέφεται, του συντρίβει τα κόκκαλα. Υποφέρει εκείνος αγόγγυστα αλλά στο ωραίο πρόσωπό του είναι ζωγραφισμέ­νη ανέκφραστη αγαλλίαση, γιατί υποφέρει για χάρη του Κυρίου.

Θ΄. Ο Φανούριος ρίπτεται σ' ένα λάκκο, για να γίνει βορά άγριων θηρίων κι οι δήμιοί του από πάνω παρακολουθούν να δούνε το τέ­λος του. Τα θηρία όμως έχουν κυριολεκτι­κά εξημερωθεί απ' τη χάρη του Θεού, γι' αυ­τό τον περιτριγυρίζουν ήσυχα σαν αρνάκια και απολαμβάνουν θαυμάσια τη συντροφιά του.

Ι΄. Οι δήμιοί του δεν ικανοποιούνται απ' το προηγούμενο αποτέλεσμα κι έτσι τον βγάζουν απ' τον λάκκο και τον καταπλακώνουν μ' ένα μεγάλο λίθο, βέβαιοι πια πως θα τον αποτελειώσουν. Τίποτε όμως δεν πετυχαίνουνε κι αυτή τη φορά.

ΙΑ΄. Η σκηνή παρουσιάζει τον Άγιο μπρο­στά σε βωμό, όπου οι δήμιοί του τον προτρέπουν να θυσιάσει, βάζοντας στις παλά­μες του αναμμένα κάρβουνα. Ο Φανούριος βγαίνει και απ' αυτή τη δοκιμασία νικητής και αυτό διακρίνεται από ένα διάβολο, που έχει τη μορφή δράκου, που πετά στον αέ­ρα και κλαίει για την αποτυχία του.

ΙΒ΄. Η τελευταία σκηνή είναι το τέλος του μαρτυρίου του, με τον Φανούριο ριγμένο σ' ένα μεγάλο καμίνι να στέκεται όρθιος πάνω σ' ένα σκαμνί και να τον περιζώνουν φλό­γες και καπνοί. Ο Άγιος φαίνεται να προ­σεύχεται αδιάκοπα στον Θεό, χωρίς να εκ­φράζει κανένα παράπονο ή γογγυσμό κι έ­τσι άκαμπτος κι ανυποχώρητος πέταξε στα ουράνια, γεμάτος ικανοποίηση για όσα βά­σανα υπόφερε για χάρη του Κυρίου.

3.    Το χτίσιμο του ναού

Ο Μητροπολίτης τότε του νησιού, ο Νεί­λος, όταν μελέτησε επισταμένα την ει­κόνα που βρέθηκε, αποφάνθηκε, πως ο Φα­νούριος ήταν ένας απ' τους σπουδαιότε­ρους μεγαλομάρτυρες της Πίστεώς μας. Α­μέσως έστειλε αντιπροσωπεία στον ηγεμό­να του νησιού και τον παρακαλούσε να του δώσει άδεια για ν' ανακαινίσει την εκκλησία. Όταν όμως ο ηγεμόνας αρνήθηκε, τότε ο Μητροπολίτης μετέβη ο ίδιος προσωπικά στην Κωνσταντινούπολη και κατόρθωσε να εξασφαλίσει απ' τον Σουλτάνο την άδεια που ζητούσε. Επέστρεψε σύντομα στη Ρό­δο κι αναστήλωσε το ναό ακριβώς στην πα­λιά θέση του, έξω από τα τείχη του. Ο να­ός σώζεται ως τα σήμερα και αποτελεί από τότε ιερό προσκύνημα όλων των Χριστια­νών.

 4.    Στοιχεία απ' την εύρεση της εικόνας 

Βλέποντας την εικόνα του Αγίου Φανου­ρίου που βρέθηκε στη Ρόδο, εξάγουμε πολλά αξιόλογα στοιχεία που είναι τα ακό­λουθα:

1.   Σαν διαβάσουμε στην εικόνα το όνομα του Αγίου συμπεραίνομε αμέσως, πως εί­ναι ελληνικής καταγωγής.

2. Επίσης συμπεραίνομε πως οι γονείς του ήταν πολύ ευσεβείς, για να του δώσουν ένα τόσο χριστιανικό όνομα.

3. Ο νέος αυτός ακόμα θα ήταν πολύ μορ­φωμένος για να γίνει στρατιωτικός.

4. Υπολογίζουμε ακόμα πως τα μαρτύρια του Αγίου Φανουρίου έγιναν τον β' και γ' αιώνα, όταν οι διωγμοί των χριστιανών βρί­σκονταν στο αποκορύφωμά τους.

5. Ο Φανούριος ολοφάνερα αποδεικνύε­ται πως ήταν Μεγαλομάρτυρας απ' τα πολ­λά και φοβερά μαρτύρια που υπέφερε.

6. Βεβαιωνόμαστε επίσης πως ετιμάτο απ' τους πιστούς χριστιανούς απ' τα χρόνια του μαρτυρίου του σε χριστιανικούς ναούς, για να βρεθεί μάλιστα ένας τέτοιος ναός και στη Ρόδο.

7.   Απ' την απεικόνιση του Αγίου φαίνεται πως ο Φανούριος μαρτύρησε σε νεαρά ηλικία.

5.    Θαύματα του Αγίου

Ο Άγιος Φανούριος έκανε αρκετά θαύ­ματα στους πιστούς που επικαλούνται το όνομά του κι ένα απ' αυτά είναι το ακό­λουθο:

Σε μια περίοδο της ιστορικής ζωής της η Κρήτη ήταν υποδουλωμένη στους Λατίνους (1204 - 1669 μ.Χ.), που είχαν δικό τους Αρ­χιεπίσκοπο και γι' αυτό προσπαθούσαν με κάθε τρόπο να παρασύρουν τους κατοίκους του νησιού στον Καθολικισμό (Παπισμό). Έτσι οι Λατίνοι πήρανε σαν καταπιεστι­κό μέτρο ενάντια στην Ορθοδοξία να μην επιτρέπουν να χειροτονούνται ιερείς στην Κρήτη, οπότε οι Κρητικοί αναγκάζονταν να μεταβαίνουν στο νησί Τσιρίγο (Κύθηρα) για να χειροτονηθούν ιερείς από Ορθόδοξο Αρχιερέα, που έδρευε εκεί.

Κάποια εποχή λοιπόν ξεκίνησαν απ' την Κρήτη τρεις διάκονοι για το Τσιρίγο κι αφού χειροτονήθησαν εκεί ιερείς, επέστρεφαν τρι­σευτυχισμένοι στο πολύπαθο τότε απ' τη σκλαβιά νησί τους. Κατά κακή τους τύχη Αγαρηνοί πειρατές τους συνέλαβαν στο πέ­λαγος, τους μετέφεραν στη Ρόδο, όπου τους πώλησαν σε τρεις διαφορετικούς Αγαρηνούς αφέντες.
 Η θέση των τριών ιερέων ήταν αξιοθρή­νητη κι όμως μια γλυκειά προσμονή ήλθε να γλυκάνει το πικρό παράπονό τους. Μάθα­νε πως στη Ρόδο ο Άγιος Φανούριος θαυματουργούσε και σ' αυτόν στήριξαν τις ελ­πίδες τους κι ολοένα προσεύχονταν και τον επικαλούνταν ο καθένας τους ξεχωριστά, για να τους λυτρώσει απ' την σκληρή αιχ­μαλωσία στους μιαρούς Αγαρηνούς.
 Ζήτησε, λοιπόν, ο κάθε ιερέας, χωρίς να συνεννοηθούν μεταξύ τους, απ' τον αφέν­τη του, να του δώσει άδεια να μεταβεί στην εκκλησία για να προσκυνήσει την εικόνα του Αγίου Φανουρίου. Πήρανε κι οι τρεις τους μ' ευκολία την άδεια, προσκύνησαν μ' ευ­λάβεια την εικόνα του Αγίου βρέχοντας τη γη με τα δάκρυά τους γονατιστοί σαν προ­σεύχονταν και με όλη τη δύναμη της ψυχής τους παρακαλούσαν τον Άγιο Φανούριο να μεσολαβήσει για να γλυτώσουν πια απ' τα χέρια των Αγαρηνών.
 Αφού οι ιερείς αναχώρησαν, ανακουφι­σμένοι απ' τον πόνο τους, ο Άγιος Φανού­ριος παρουσιάστηκε τη νύχτα και στους τρεις αφέντες τους και τους διέταξε να ελευ­θερώσουν τους σκλάβους ιερείς τους, δια­φορετικά θα τους τιμωρούσε σκληρά. Οι Αγαρηνοί όμως άρχοντες θεώρησαν την επέμ­βαση του Αγίου σαν κάποια μαγεία, γι' αυ­τό αλυσόδεσαν τους σκλάβους τους κι άρ­χισαν να τους βασανίζουν με χειρότερο τρό­πο.  

Την άλλη όμως νύχτα ο Άγιος Φανούριος επέμβηκε πιο αποτελεσματικά, έλυσε τους τρεις ιερείς απ' τα δεσμά τους και τους υ­ποσχέθηκε, πως θα τους ελευθέρωνε από τους Αγαρηνούς την άλλη μέρα. Φανερώ­θηκε και πάλι στους Αγαρηνούς και τους απείλησε αυτή τη φορά, πως αν δεν ελευθέρωναν το πρωί τους ιερείς, θα μεταχειρι­ζότανε σκληρά μέτρα γι' αυτούς.
 Το άλλο πρωί οι Αγαρηνοί αισθάνθησαν την τιμωρία, γιατί έχασαν όλοι το φως τους και το κορμί τους έμεινε παράλυτο. Έτσι αναγκάσθησαν τότε να συμβουλευτούν τους συγγενείς τους, για να συζητήσουν το κα­κό που τους βρήκε. Όλοι δε οι άρχοντες α­ποφάσισαν να καλέσουν τους τρεις ιερείς, μήπως μπορούσαν να τους βοηθήσουν. Οι ιερείς την μόνη απάντηση που έδωσαν ήταν, πως αυτοί θα παρακαλούσαν τον Θεό τους κι Εκείνος θα αποφάσιζε.
 Την τρίτη νύχτα παρουσιάστηκε πάλι ο Άγιος Φανούριος στους Αγαρηνούς και τους ανακοίνωσε πως αν δεν έστελναν οι τρεις άρχοντες γραπτώς στο ναό του τη συγκατάθεση τους για την απελευθέρωση των ιερέων, δεν θα ξανάβρισκαν πια την υ­γεία τους. Οι Αγαρηνοί τότε θέλοντας και μη έγραψαν το γράμμα που ζήτησε ο Άγιος Φανούριος και δήλωναν απερίφραστα, πως παραχωρούσαν, στους τρεις ιερείς την ελευ­θερία τους. Αυτές οι δηλώσεις τους κατατέ­θηκαν στον ιερό ναό του Αγίου.  

Πριν ακόμα επιστρέψει η αντιπροσωπεία των Αγαρηνών απ' το ναό, οι τυφλοί και παράλυτοι άπιστοι έγιναν εντελώς καλά με το θέλημα του Αγίου. Οι πλούσιοι Αγαρηνοί έδωσαν στους τρεις ιερείς όλα τα έξοδα του ταξιδιού τους κι αυτοί πριν αναχωρή­σουν κατέφυγαν στην εκκλησία, και αφού ευχαρίστησαν τον Άγιο για την απελευθέ­ρωσή τους, αντέγραψαν πιστά την εικόνα του Αγίου Φανουρίου και την πήραν στην Κρήτη, όπου την τιμούσαν κάθε χρόνο με δοξολογίες και λιτανείες.

6. Η πίτα του Αγίου Φανουρίου 

Η μεγάλη τιμή που τρέφουν οι χριστιανοί στον Άγιο Φανούριο, έγινε αιτία να δημιουργηθεί στο λαό το παραδοσιακό έθι­μο της πίττας του Αγίου ή καλύτερα της φανουρόπιτας.
 Η πίτα συνήθως είναι μικρή και στρογ­γυλή και γίνεται από καθαρό αλεύρι, ζάχα­ρη, κανέλλα, λάδι κι αφού όλα αυτά τα υλι­κά ανακατευθούν, ζυμώνονται, μπαίνουν σε στρογγυλή φόρμα και η πίττα ψήνεται σε μέτρια θερμοκρασία στο φούρνο.
 Η πίτα γίνεται για να φανερώσει ο Ά­γιος σε κάποιον ένα χαμένο αντικείμενο, κά­ποια δουλειά αν ένας είναι άεργος, κάποια χαμένη υπόθεση, την υγειά σε κάποιο άρ­ρωστο και άλλα παρόμοια. 

Η Εκκλησία μας γιορτάζει τη μνήμη του στις 27 Αυγούστου. 

ΑΠΟΛΥΤΙΚΙΟΝ
Ήχος δ΄. Βασίλειον διάδημα

Ουράνιον εφύμνιον εν γη τελείται λαμπρώς, επίγειον πανήγυριν νυν εορτάζει φαιδρώς Αγγέλων πολίτευμα, άνωθεν υμνωδίαις, ευφημούσι τους άθλους, κάτωθεν Εκκλησία την ουράνιον δόξαν. ην εύρες πόνοις και άθλοις τοις σοις, Φανούριε ένδοξε.

 

ΚΟΝΤΑΚΙΟΝ
Ήχος γ΄. Η Παρθένος σήμερον

Ιερείς διέσωσας αιχμαλωσίας αθέου και δεσμά συνέθλασας δυνάμει Θεία, Θεόφρον, ήσχυνας τυράννων θράση γενναιοφρόνως, ηύφρανας Αγγέλων τάξεις Μεγαλομάρτυς, δια τούτο σε τιμώμεν, θείε οπλίτα, Φανούριε ένδοξε. 

ΜΕΓΑΛΥΝΑΡΙΟΝ

Τους ασπαζομένους την σην σεπτήν εικόνα εν πίστει και αιτούντας σην αρωγήν, Μάρτυς, κληρονόμους της Θείας Βασιλείας, Φανούριε, λιταίς σου πάντας ανάδειξον. 

πηγή: εδώ

Τρίτη, 19 Ιανουαρίου 2021

Όλη η αλήθεια για το Άγιο Φως μέσα από 70 ιστορικές μαρτυρίες


"Μάρτυρες" θεωρούνται αυτοί που ΕΙΔΑΝ και όχι αυτοί που ΔΕΝ είδαν
Συνέντευξη τού Χαράλαμπου Σκαρλακίδη

Συγγραφέως τού βιβλίου «Άγιον Φως - Το θαύμα του Φωτός της Αναστάσεως στον Τάφο του Χριστού».

Ο συγγραφέας Χαράλαμπος Σκαρλακίδης απαντά σε όσους αμφισβητούν το θεϊκό σημείο, μιλά για αδιάσειστα στοιχεία που καταγράφει στο βιβλίο του και την εμπειρία που βίωσε ο ίδιος.

Από τον Γιάννη Ζαννή

Τις τελευταίες δεκαετίες έχει γίνει κάτι παραπάνω από «μόδα», κάτι περίπου σαν εθιμοτυπική υποχρέωση κάποιου πρωτοκόλλου, την περίοδο προ του Πάσχα να βλέπουν το φως της δημοσιότητας, έντυπης ή ηλεκτρονικής, πάσης φύσεως δημοσιεύματα που επιχειρούν να θέσουν υπό αμφισβήτηση θεμελιώδεις αλήθειες της χριστιανικής πίστης. Ένα από τα προσφιλέστερα θέματα με τα οποία ασχολούνται τέτοιου είδους κείμενα είναι η εμφάνιση του Αγίου Φωτός στον Πανάγιο Τάφο κατά την εορτή της Αναστάσεως. Προσφάτως το θέμα επανήλθε, εξαιτίας του βιβλίου κάποιου Έλληνα ερευνητή, στο οποίο ο συγγραφέας ισχυρίζεται ότι καταρρίπτει το θαύμα του Αγίου Φωτός βασιζόμενος σε μαρτυρίες ανθρώπων που εμπλέκονται άμεσα στην όλη διαδικασία.

Επειδή, όπως είναι γνωστό, υπάρχει πλήθος μαρτυριών από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες ως σήμερα από αυτόπτες μάρτυρες, αρκετές από αυτές και καταγεγραμμένες, ώστε να μην είναι δυνατόν να γίνει αποδεκτός ο ισχυρισμός ότι το Άγιο Φως προέρχεται από συνήθεις ανθρώπινες ενέργειες, πολλώ δε μάλλον ότι η Αγία μας Εκκλησία διαπράττει απάτη, η «κυριακάτικη δημοκρατία» θα παραθέσει τον αντίλογο μέσα από δύο σημαντικά έργα που περιλαμβάνουν τόσο τις καταγεγραμμένες ιστορικές μαρτυρίες όσο και μαρτυρίες συγχρόνων μας προσκυνητών, που είχαν την ευλογία να είναι παρόντες στο θαυμαστό αυτό γεγονός, σε διαφορετικές μάλιστα χρονικές περιόδους μεταξύ τους.

Η έλευση του Αγίου Φωτός κάθε Μεγάλο Σάββατο στον Τάφο του Ιησού Χριστού είναι το μοναδικό θαυματουργικό γεγονός στην παγκόσμια ιστορία που λαμβάνει χώρα κάθε χρόνο την ίδια ημέρα, επί σχεδόν δύο χιλιετίες.

Στο βιβλίο «Άγιον Φως - Το θαύμα του Φωτός της Αναστάσεως στον Τάφο του Χριστού» του Χαράλαμπου Σκαρλακίδη παρατίθενται 70 ιστορικές μαρτυρίες από τον 4ο ως τον 16ο αιώνα. Όπως ο συγγραφέας τονίζει: «Εβδομήντα συγγραφείς του μεσαιωνικού κόσμου, μεταξύ των οποίων 14 Γάλλοι, εννέα Άγγλοι, επτά Έλληνες, έξι Γερμανοί, πέντε Άραβες, πέντε Αρμένιοι, τέσσερις Πέρσες, τέσσερις Ιταλοί, τρεις Ρώσοι, τρεις Ισλανδοί, δύο Αιγύπτιοι, δύο Χαλδαίοι, ένας Μολδαβός, ένας Σύρος, ένας Αιθίοπας, ένας Βέλγος, ένας Αυστριακός και ένας Ελβετός, περιγράφουν την κάθοδο του Αγίου Φωτός, το οποίο κάθε Μεγάλο Σάββατο φανερώνεται στον Τάφο του Θεανθρώπου ως υπενθύμιση και ως επαλήθευση της Αναστάσεώς Του».

Συνομιλήσαμε με τον Χαράλαμπο Σκαρλακίδη, αρχιτέκτονα και καθηγητή σχεδιαστικών προγραμμάτων μέσω Η/Υ, συγγραφέα επίσης του βιβλίου «Άγιον Φως. Το θαύμα του Μεγάλου Σαββάτου στον Τάφο του Χριστού· σαράντα δύο ιστορικές μαρτυρίες (9ος - 16ος αι.)».

Έχετε ερευνήσει επισταμένως το θέμα της εμφανίσεως του Αγίου Φωτός και καταγράψατε τα στοιχεία και τις μαρτυρίες που συγκεντρώσατε στο βιβλίο σας «Αγιον Φως - Το θαύμα του Φωτός της Αναστάσεως στον Τάφο του Χριστού». Τι ακριβώς είναι το Άγιον Φως και πότε εμφανίστηκε για πρώτη φορά;

Το Άγιον Φως εμφανίστηκε για πρώτη φορά την ημέρα που αναστήθηκε ο Χριστός. Όταν αναστήθηκε ο Θεάνθρωπος, ένα υπερκόσμιο Φως περιέβαλε το αναστημένο Του σώμα, το λεγόμενο Άκτιστο Φως, το οποίο είναι το Φως της θεότητάς Του. Αυτό το Φως γέμισε όλο τον Τάφο. Αυτή είναι η πρώτη παρουσία του Αγίου Φωτός μέσα στην Ιστορία, την ώρα που αναστήθηκε ο Χριστός, τη νύχτα του Μεγάλου Σαββάτου, στις 5 Απριλίου του 33 μ.Χ., και από τότε μέχρι σήμερα, την ίδια ημέρα, στο ίδιο μέρος, το ίδιο Φως εμφανίζεται ως μια υπενθύμιση και μια επαλήθευση της Αναστάσεώς του. Επιπλέον το Άγιο Φως είναι το μοναδικό γεγονός μέσα στην παγκόσμια Ιστορία το οποίο επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, την ίδια ημέρα, το Μεγάλο Σάββατο, επί σχεδόν δύο χιλιετίες.

Ένα γεγονός, όταν πραγματοποιείται, τελειώνει και δεν επαναλαμβάνεται. H Ανάσταση του Χριστού είναι το μοναδικό γεγονός της Ιστορίας το οποίο θα μπορούσαμε να πούμε ότι κατά κάποιον τρόπο δεν έχει «τελειώσει». Κάθε Μεγάλο Σάββατο το γεγονός της Αναστάσεως ξαναζωντανεύει ή αναβιώνει μέσα από το Άγιο Φως. Και όταν λέμε ότι η Ανάσταση αναβιώνει σε κάποιο βαθμό κυριολεκτούμε κιόλας, διότι την ώρα που εμφανίζεται το Άγιο Φως, εκείνη την ώρα, μέσα στον ναό είναι παρών και ο Αναστημένος Χριστός. Κατά συνέπεια, ως απάντηση στο ερώτημα τι ακριβώς είναι το Άγιο Φως μπορούμε να πούμε ότι είναι το Φως της Αναστάσεως του Θεανθρώπου, το οποίο φανερώνεται κάθε χρόνο στον Άγιο Τάφο ως μια υπενθύμιση και μια επισφράγιση ότι ο Χριστός πράγματι αναστήθηκε.

Η αρχαιότερη ιστορική μαρτυρία ανάγεται στις αρχές του 4ου αιώνα, ενώ ο τρόπος που γινόταν η τελετή διέφερε καθώς ο Πατριάρχης ήταν έξω από τον Τάφο

Τι ακριβώς περιέχει το βιβλίο σας για το Άγιο Φως
;

Το συγκεκριμένο βιβλίο αποτελεί την πρώτη πλήρη ιστορική έρευνα που έχει γίνει ως σήμερα για το θέμα αυτό σε παγκόσμια κλίμακα. Ανάμεσα στους 70 συγγραφείς που περιγράφουν την κάθοδο του Αγίου Φωτός περιλαμβάνονται 14 Γάλλοι, εννέα Άγγλοι, επτά Ελληνες, έξι Γερμανοί, πέντε Αραβες, πέντε Αρμένιοι, τέσσερις Πέρσες, τέσσερις Ιταλοί, τρεις Ρώσοι, τρεις Ισλανδοί, δύο Αιγύπτιοι, δύο Χαλδαίοι, ένας Μολδαβός, ένας Σύρος, ένας Αιθίοπας, ένας Βέλγος και ένας Ελβετός. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι δίνουν τη μαρτυρία τους για το Φως. Από τις 70 ιστορικές μαρτυρίες που υπάρχουν στο βιβλίο περίπου οι μισές έρχονται στο φως της δημοσιότητας για πρώτη φορά.

Ιστορικές μαρτυρίες για το Άγιο Φως

Η ιστορία καταδικάζει τους αρνητές τού θαύματος

Συνέντευξη τής κας Αγγελικής Χατζηιωάννου στον κ. Λυκούργο Μαρκούδη

Στον Ραδιοσταθμό τής Πειραϊκής Εκκλησίας, στην εκπομπή "Διάλογοι", ο κ. Λυκούργος Μαρκούδης φιλοξενεί την κα. Αγγελική Χατζηιωάννου, η οποία έχει εκπονήσει μεταπτυχιακή επιστημονική έρευνα για το Άγιο Φως βασισμένη σε στοιχεία από αρχαίους κώδικες.


1. Μια ιστορική μεταπτυχιακή εργασία

Σήμερα θα σας ταξιδέψουμε στο αγαπημένο μέρος κάθε Χριστιανικής ψυχής. Και είναι αγαπημένο είτε έχει πάει, είτε δεν έχει πάει. Γιατί δεν υπάρχει Χριστιανός επί γης, αιώνες τώρα, που να μην έχει ονειρευτεί, που να μην έχει σκεφτεί, που να μην έχει ίσως τις περισσότερες φορές επιθυμήσει ακόμα, να βρεθεί, να περπατήσει, να γνωρίσει από κοντά την αγία και ευλογημένη γη τών Ιεροσολύμων. Εκεί θα ταξιδέψουμε. Όχι για να γνωρίσουμε τα πανάγια προσκυνήματα, αλλά για να μιλήσουμε για ένα κορυφαίο θαύμα τής πίστεώς μας. Αυτό ακριβώς που επιβεβαιώνει την ορθότητα τής δικής μας πίστης για την οποία καυχόμαστε, αλλά δυστυχώς τον τελευταίο καιρό, σε τούτο εδώ τον τόσο ευλογημένο τόπο, βρίσκονται πολλοί, που μέσα από την ελευθερία που χαρακτηρίζει την έκφραση (και έτσι πρέπει), λένε οτιδήποτε στην κυριολεξία τους έρχεται στο μυαλό.

Εμείς δεν ψάχνουμε να δικαιολογήσουμε αυτά που δεν μπορούν να δικαιολογηθούν, ούτε να αποδείξουμε αυτά που δεν χρειάζονται απόδειξη. Όμως, λίγες μέρες πριν από το φετινό Πάσχα, είχα την πραγματική χαρά, και θεωρώ και ευλογία, να πέσει στα χέρια μου μία κατατεθειμένη μεταπτυχιακή εργασία στο Πανεπιστήμιο τής Αθήνας στη Θεολογική σχολή. Και το θέμα της, (προς μεγάλη μου χαρά), ήταν "Το Άγιο Φως στα Ιεροσόλυμα".

Σήμερα λοιπόν αγαπητοί ακροατές, θα μιλήσουμε για το θαύμα τού Αγίου Φωτός. Για την ακρίβεια, θα ακούσουμε όσα πολύ ενδιαφέροντα έχει να μας πει ένας άνθρωπος που ασχολήθηκε με το Άγιο Φως επιστημονικά, και κατέγραψε όλες αυτές τις μαρτυρίες, (και πόσες άλλες σίγουρα θα υπάρχουν που δεν έχουν καταγραφεί).

Καλώς ορίζουμε λοιπόν στην Πειραϊκή Εκκλησία, την Αγγελική Χατζηιωάννου που είναι υποψήφια διδάκτωρ Θεολογίας στην Θεολογική σχολή τού Πανεπιστημίου Αθηνών, αλλά ταυτόχρονα και μεταπτυχιακή φοιτήτρια, τού Θεολογικού μεταπτυχιακού Ινστιτούτου τού Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Σαμπεζί τής Ελβετίας και είναι η συντάκτρια τής συγκεκριμένης μεταπτυχιακής εργασίας, που ήταν και η ειδίκευσή σου. Έτσι Αγγελική;

-Ναι. Καλησπέρα! Χριστός Ανέστη!

-Αληθώς Ανέστη ο Κύριος!

-Καλώς μας ήρθες!

-Ευχαριστώ πολύ!

Ομολογουμένως ήταν ευχάριστη έκπληξη, γιατί τόσα χρόνια, οτιδήποτε έχει σχέση με το Άγιο Φως, το έψαχνα πάρα πολύ για να το βρω, και αν μπορούσα να το κρατήσω και στο σπίτι σε κάποιο αντίγραφο ή κάποιο κείμενο. Είχα βρει λίγα πράγματα, γιατί δεν είχα ψάξει περισσότερο. Αλλά ό,τι μπορούσα να ακούσω, το συγκέντρωνα.

Όταν λοιπόν είδα την εργασία, από το Σάββατο τού Λαζάρου μέχρι και τη Μεγάλη Δευτέρα, που την είχα στα χέρια μου και την ξεφύλλιζα, γιατί μετά έφυγα για τα Ιεροσόλυμα, χάρηκα πάρα πολύ, και είπα ότι κάποια στιγμή πρέπει να έρθεις κοντά μας, και να μας πεις εσύ δυο λόγια, μέσα από την εργασία αυτή που έκανες, και από την έρευνα που έκανες, όχι γιατί δεν πιστεύουμε στο Άγιο Φως, αλλά γιατί υπάρχουν πολύ περισσότερες αποδείξεις απ' όσες ίσως νομίζουμε. Σωστά;

-Ναι, η πραγματικότητα είναι ότι οι αποδείξεις σχετικά με το θαύμα τού Αγίου Φωτός, είναι πάρα πολλές. Δεν είχαν καταγραφεί, κάποιες από αυτές, κάποιες ήταν καταγεγραμμένες, αλλά ουσιαστικά δεν είχαν συγκεντρωθεί σε ένα ενιαίο σύνολο όπως σε αυτή την προσπάθεια που έκανα στη μεταπτυχιακή μου εργασία.

-Να ρωτήσω, γιατί το Άγιο Φως ως μεταπτυχιακή εργασία; Πώς ήρθε αυτή η ιδέα;

-Ψάχνοντας κάποιους καταλόγους χειρογράφων τού Πατριαρχείου, βρήκα ένα χειρόγραφο στο οποίο υπήρχε ο τίτλος: "Ορθόδοξος ομολογία εν ώ και μαρτυρίες περί τού Αγίου Φωτός", Ιακώβου Αγιορείτου.

Μου έκανε έκπληξη! Κι εγώ δεν ήξερα ότι υπήρχε κάποιος ο οποίος το 1835 που βέβαια χρονολογείται αυτό το χειρόγραφο, είχε γράψει κάτι σχετικά με το Άγιο Φως, και κυρίως τη λέξη: "μαρτυρίες". Ξέραμε δηλαδή από διάφορες πηγές, ότι κάποια πράγματα καταγράφονταν, κάποια δεν καταγράφονταν.

Έτσι λοιπόν έψαξα. Ζήτησα από το Πατριαρχείο να μου στείλουν σε μικροφίλμ το χειρόγραφο αυτό, και πράγματι βρήκα, στο χειρόγραφο αυτό, τον Ιάκωβο τον Αγιορείτη, έναν μοναχό από το Άγιο Όρος, ο οποίος απαντά στον Αδαμάντιο Κοραή, για τις αμφισβητήσεις που εκείνος προέβαλλε, κατά τού Αγίου Φωτός.

-Αυτή ήταν μια άλλη έκπληξη, διαβάζοντας την εργασία.



2. Πότε ξεκίνησε η αμφισβήτηση τού Αγίου Φωτός ως θαύματος

Η μεγάλη αμφισβήτηση λοιπόν, δεν ξεκίνησε πριν από 2-3 χρόνια στην Ελλάδα, αλλά ξεκίνησε από τον Αδαμάντιο Κοραή, αυτόν τον σπουδαίο Έλληνα τού Διαφωτισμού, που δεν έζησε εδώ, που δεν πήγε στα Ιεροσόλυμα, αλλά που παρ' όλα αυτά καταφέρθηκε κατά τού Αγίου Φωτός, φθάνοντας στο σημείο να το χλευάσει κιόλας. Έτσι;

Το άγιο Φως - Αποδείξεις

ΤΟ ΑΓΙΟΝ ΦΩΣ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΟΥ ΤΑΦΟΥ

Θεολογικές επισημάνσεις
Νικολάου Ζήση (Μοναχού Σεραφείμ) 
 Εισαγωγικά
«και ιδού πλήρης δόξης ο οίκος του Κυρίου»1

  Η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι ο χώρος των θαυμάτων. Η διαπίστωση αυτή δε σημαίνει κατ' ουδένα τρόπο ότι η Πίστη μας σχετίζεται με επιδόσεις φθηνού κενόδοξου εντυπωσιασμού «φωτισμένων» θαυματουργών, κατά τα δεδομένα της θεουργίας και του φακιρισμού. Τα θαύματα, είτε φανερά σε όλους είτε μόνο στην ψυχή αυτού στον οποίον απευθύνονται, είναι έργα της ακτίστου θείας Προνοίας, σκοπός της οποίας είναι η σωτηρία του ανθρώ­που. Η ενέργεια του Παρακλήτου, που δρα θεωτικώς μέ­σα στην Εκκλησία ως την μόνη Κιβωτό της σωτηρίας, δύναται να μεταβάλλει τους νόμους της φύσεως, τους οποί­ους η ίδια έχει θέσει2. Ήδη από την ημέρα της Αναλήψεως ο Κύριος έδωσε στους Αποστόλους τη δύναμη του θαυματουργείν3, έχοντας ήδη υποσχεθεί ότι δυνάμει της πίστεως εις Αυτόν οι πιστεύοντες θα επιτελέσουν έργα μεγαλύτε­ρα του Ιδίου4. Πράγματι, η σωτηρία που κηρύχθηκε από τους αυτόπτες του Λόγου έλαβε επιβεβαίωση από το Θεό «σημείοις τε και τέρασι και ποικίλαις δυνάμεσι και Πνεύ­ματος Αγίου μερισμοίς κατά την αυτού θέλησιν»5. Η επι­τέλεση των σημείων αυτών φανερώνει ότι Αυτός στο όνο­μα του Οποίου τα σημεία και τα τέρατα επιτελούνται, με­τά το Σταυρό και την Ταφή Του ανέστη και «ζη εκ δυνά­μεως Θεού»6.
Κατά ταύτα η παρουσία θαυμάτων στην Ορθόδοξη Εκκλησία πιστοποιεί, μαζί με πολλά άλλα, τη δράση του Αγίου Πνεύματος και Θεού σ' αυτή. Βέβαια δεν αμφι­σβητήθηκε η διενέργεια θαυμάτων και σε άλλες ομολογίες, αν και αυτή ερμηνεύθηκε αλλιώς βάσει των αποτελεσμά­των της7, διότι το δένδρο γνωρίζεται από τους καρπούς8.
Το ότι τα αληθινά θαύματα αποτελούν ένδειξη της πα­ρουσίας του Θεού, αποτελεί και τον κύριο λόγο για τον οποίο οι τελικοί εχθροί του Χριστού και ο Αντίχριστος θα προσπαθήσουν δια των δικών τους δαιμονικών και μι­μητικών θαυμάτων να τεκμηριώσουν τη θεϊκή τους προέ­λευση, «ώστε πλανήσαι, ει δυνατόν, και τους εκλεκτούς»9.
1. Το θαύμα του Αγίου Φωτός.
Το πλέον γνωστό θαύμα που συμβαίνει κατ' έτος στους κόλπους της Εκκλησίας είναι η εμφάνιση του Αγίου Φω­τός στον Πανάγιο Τάφο του Κυρίου στα Ιεροσόλυμα τη μεσημβρία του Μεγάλου Σαββάτου. Σε ειδική τελετή ο Πα­τριάρχης Ιεροσολύμων, αφού εισέλθει στο Κουβούκλιο του Παναγίου Τάφου και σφραγισθεί η είσοδος αυτού, αναγινώσκει προσευχόμενος ειδική ευχή. μετά από λίγο η κανδήλα που ευρίσκεται σβηστή πάνω στην πλάκα του Τά­φου ανάβει θαυματουργικώς, άνευ φανερής αιτίας. Ο Πα­τριάρχης ανάπτει τις δύο δέσμες κεριών που έχει και μεταδί­δει το φως στα πλήθη των πιστών που ίστανται πέριξ του Κουβουκλίου. το φως, δηλ. η φλόγα που μεταδίδει, είναι μεν θερμό, αλλά για τα πρώτα λεπτά της καύσεως δεν προ­καλεί, όπως συμβαίνει φυσικώς, εγκαύματα. Ήδη από την ώρα του εκτάκτου ανάμματος μέσα στο Κουβούκλιο, έχουν ανάψει «από μόνα τους» και πολλά κεριά πιστών έξωθεν του Κουβουκλίου, όπως και όλες οι κανδήλες του χώρου, που για το λόγο αυτό έχουν από πριν σβησθεί10. Μερικοί αντιλαμβάνονται πλην του ανάμματος των κεριών και μία ιδιαίτερη λάμψη, ως αστραπή, να γεμίζει προς στιγμήν το χώρο, ακόμη δε λιγότεροι αντιλαμβάνονται πολύ έντονα την παρουσία του θεϊκού φωτός. Τέτοια εμπειρία είχε ο χρηματίσας επί πεντήκοντα επτά έτη φύλακας του Πανα­γίου Τάφου μακαριστός μοναχός Μητροφάνης (†1997), ο οποίος το 1926, οδηγούμενος από δυσπιστία κρύφθηκε εντός του Αγίου Κουβουκλίου την ώρα της τελετής: «Εκείνην την ιδίαν ακριβώς στιγμήν, που η αγωνία μου ευρίσκετο εις φοβεράν υπερέντασιν μέσα εις την απέραντον νεκρικήν σιγήν, που μόλις ήκουα την αναπνοήν μου, ήκουσα ένα ελαφρόν συριγμόν. Ήτο παρόμοιος με λεπτήν αύραν πνοής ανέμου. Και αμέσως -αλησμόνητον θέαμα- είδα ένα γαλάζιο φως να γεμίζη ολόκληρον τον Ιερόν χώρον του Ζωοδόχου Τάφου. Το γαλάζιον εκείνον φως το είδα εις την συνέχειαν να στριφογυρίζη ως δυνατός ανεμο­στρόβιλος... Μόλις [ο Πατριάρχης] ήγγισεν επί της Ιεράς Φυλλάδος και ήνοιξε την σελίδα της και ήρχισε να αναγινώσκη τας ευχάς, εκείνο το κάπως ήρεμον γαλάζιον φως ήρχισε και πάλιν μίαν ανήσυχον κίνησιν. Ήτο ένα αφάνταστον και απερίγραπτον στριφογύρισμα, δυνατώτερον από το πρώτον. Και αμέσως ήρχισε να μεταβάλλεται εις ένα ολόλευκο φως, όπως περιγράφει ο Ευαγγελιστής την Μεταμόρφωσιν του Σωτήρος Χριστού. Εν συνεχεία το ολό­λευκον εκείνο φως μετεμορφώθη εις έναν ολοφώτεινον υπέρ τον ήλιον δίσκον και ενετοπίσθη ακίνητον άνωθεν ακριβώς της κεφαλής του Πατριάρχου. Κατόπιν είδα τον Άγιον Γέροντα Πατριάρχην να παίρνει εις τα χέρια του τας δε­σμίδας των τριάκοντα τριών κεριών. Τας ανύψωσε και έδι­δε την εικόνα της αναμονής. Ανέμενεν εκ Θεού την έλευσιν του αοράτου Φωτός. Και όπως σιγά-σιγά ύψωνε τα χέ­ρια του δεν έφθασεν ακόμη εις το ύψος της κεφαλής του. Αμέσως εν ριπή οφθαλμού, ως να ήγγισεν επί αναμμένης καμίνου, ήναψαν αυτομάτως η Αγία Κανδήλα και αι τέσ­σαρες11 δεσμίδες των κεριών. Αιφνιδίως δε χωρίς καν να αντιληφθώ εξηφανίσθη από των οφθαλμών μου ο ολοφώτεινος εκείνος δίσκος12».
Το κατ' έτος επαναλαμβανόμενο αυτό θαύμα μαρτυρείται σε γραπτά κείμενα, τόσο ιστορικά όσο και αφηγή­σεις προσκυνητών, εδώ και αιώνες. Όμως περισσότερο θα μπορούσαν να μιλήσουν γι' αυτό οι αναρίθμητοι προσκυ­νητές που λαμβάνουν πείρα του γεγονότος κάθε χρόνο, γε­γονότος που έχει καταγραφεί επίσης σε φωτογραφίες και μαγνητοσκοπήσεις.

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2020

Τα παλιά βιβλία Θρησκευτικών Λυκείου 2000-2015

Α΄ Γενικού Λυκείου "Ορθόδοξη Πίστη και Λατρεία" εδώ 





Β΄ Γενικού Λυκείου "Χριστιανισμός και Θρησκεύματα" εδώ




Γ΄ Γενικού Λυκείου "Χριστιανική Ηθική" εδώ




Τετάρτη, 21 Οκτωβρίου 2020

ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ «ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ» ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΟΡΦΗ ΤΗΣ 7ης ΤΕΧΝΗΣ

 



ίναι γνωστό ὅτι ὁ δυτικός ἄνθρωπος κουράστηκε με τόν ὀρθολογισμό. Η δυτική Εὐρώπη καί ἡ ᾽Αμερική ἐπί τρεῖς αἰῶνες βομβαρδίστηκε ἀδιάκοπα ἀπό διάφορα κινήµατα-ρεύματα µέσα στά πλαίσια τοῦ ὀρθοῦ λόγου, καί οἱ ἄνθρωποι, πού δέχθηκαν αὐτές τίς ἔπιδράσεις, ἀνεκάλυψαν τό ψυχικό κενό, πού ἀφήνει πίσω του ὁ ὑλισμός, πρακτικός ἤ θεωρητικός. Παράλληλα ἡ τεχνοκρατία δημιούργησε ἀνθρώπους µονόπλευρους, ἀπόλυτους, αὐτάρκεις καί ἀλαζόνες, πού πίστεψαν στον ἑαυτό τους καί στή λογική, καί κατέληξαν στόν πόνο καί τή μοναξιά.
            Σάν ἀντιστάθισμα, στόν ἴδιο δυτικό χῶρο παρατηρήθηκε µετά το β΄ παγκόσμιο πόλεμο ἕνα ρεῦμα, µιά στροφή πρός μεταφυσικές ἀναζητήσεις. Κι ἐπειδή ἡ δύση δὲν τούς παρεῖχε ἀνάλογη πνευματική βάση (ὁ καθολικισµός καί ὁ  προτεσταντισµός στηρίχθηκαν στή δύναμη, ὄχι στήν ἀγάπη, καί καλλιέργησαν ἕνα μοντέλο ἔπιγείου παραδείσου, ὅπως θά τόν ἤθελε ὁ Μέγας Ἱεροεξεταστής τοῦ Ντοστογιέφσκι), οἱ δυτικοί ἄνθρωποι στράφηκαν πρός τήν ἀνατολή. ᾿Εκεῖ, µέσα στόν ᾿Ινδοϊσμό, Βουδδισµό, Ταοϊσμό ἤ Κομφουκιανισµό, ἀναζήτησαν νά κλείσουν τίς πνευματικές τρῦπες, πού ἄφησε πίσω του ὁ ὑλισμός. Ἔτσι στράφηκαν στήν αὐτοσυγκέντρωση, στό γνωστικισµό, στήν παραψυχολογία και στή μαγεία.
            ᾿Ανεξάρτητα ἀπό τό αποτέλεσμα αὐτῆς τῆς σχιζοφρένειας (δυτική-ὑλιστική ζωή, ἀνατολικές- μυστικιστικς ἐμπειρίες) ὁ δυτικός κόσμος ἀγκάλιασε με ἱκανοποίησι τό νέο ρεῦμα. Έτσι ὁ κόσμος αὐτός ἐπιδόθηκε σὲ µιά προσπάθεια ψυχοσωματικῆς ἰσορροπίας, γιά νά ἀντιμετωπισθεῖ τό τεχνοκρατικό παράλογο.
             Μ᾽ αὐτές τίς προὐποθέσεις τίς τελευταῖες δεκαετίες γεννήθηκε ἕνα τρίτο ρεῦμα, πάλι στή δύση, µιά προοπάθεια νά γεφυρωθεῖ τό χάσµα τοῦ μυστικισμοῦ καί τοῦ ὀρθολογισμοῦ. Τό κίνηµα αὐτό ὀνομάστηκε «Νέα ᾿Εποχή».
            ΄Η Νέα ᾿Εποχή ἐμφανίζεται σάν συγκεντρωτικό ρεῦμα μὲ ποικίλους χρωματισµούς, πού δημιουργοῦν συμμαχίες καί κατευθύνονται πρός ἕνα κοινό ὅραμα, τη συνένωση ὅλων τῶν θεωριῶν. ᾿Αποδέχονται ὄλες τίς θεωρίες τοῦ θετικισμοῦ, τῆς οἰκονομολογίας, τῆς βιολογίας, τῆς πολιτικῆς, τῆς ἰατρικῆς, τῆς κοινωνιολογίας κτλ. ᾿ Αγκαλιάζουν νεώτερα κινήματα, ὅπως τό οἰκολογικό καί τό Φεμινιστικό, και προτείνουν ἀποδοχή ὅλων τῶν «ἀληθειῶν», ὅλων τῶν θρησκειῶν, ὅλων τῶν διδαχῶν. "Ετσι συνιστοῦν τό ὁλιστικό μοντέλο (
total model), ὅπως τό ἀναλύει χαρακτηριστικά ὁ θεωρητικός τῆς Νέας ᾿Εποχῆς Fridjov Capra  στά βιβλία του «Τό Τάο καί ἡ Φυσική» καί «Η κρίσιµη καμπή».
            ᾿Ισχυρίζονται ὅτι ἔρχεται µιά νεα ἔποχή, ἡ ὑδροχοϊκή, που ἡ ἐαρινή ἰσημερία μετατίθεται ἀπό τόν ἀστερισμό τῶν ἰχθύων (᾿Ιχθύς = σύμβολο τοῦ Χριστιανισμοῦ) στόν ἀστερισμό τοῦ 'Ὑδροχόου (Σύμβολο τῆς νέας ἔποχῆς) μὲ σύγχρονη ἀνακατάταξη τῶν πάντων, ἠθῶν, ἐθίμων, δογμάτων, ἀντιλήψεων, γνωμῶν, πίστεων, παραδόσεων κτλ.
            Γενικά χαρακτηριστικά τῆς Νέας Εποχῆς εἶναι ἡ σαφής ἀπόρριψη τῆς διδαχῆς τῆς ᾿Εκκλησίας, ἡ Φιλελευθεριάζουσα τάση σὲ ὅλους τούς τομεῖς, καθώς και κάποιες ἀποκρυφιστικές τελετές, συμπεριλαμβανομένης καί τῆς μαγείας, λευκῆς ἤ μαύρης. ᾿Εκεῖνο πού θά πρέπει νά σημειωθεῖ εἶναι τό γεγονός ὅτι ἐν ὄψει ἑνός τέτοιου παγκοσμίου κινήματος ἡ παραδοσιακή Μασονία χάνει διαρκῶς τά µέλη της πρός ὄφελος τῆς Νέας ᾿Εποχῆς. ᾿Αναφέρεται ἀστρονομικός ἀριθμός μελῶν τοῦ κινήματος αὐτοῦ, πού κατέχουν διάφορες θέσεις καί εἶναι ἄνθρωποι ὅλων τῶν τάξεων σ᾿ ὅλο τόν κόσµο. Ἔτσι ἐκτοπίζεται ἡ Μασονία, κίνηµα γιά τούς λίγους, τούς ἐκλεκτούς, καί ἔρχεται ἡ Νέα ᾿Εποχή, κίνηµα παγκοσμίου κυριότητος, γιά τούς πολλούς, γιά ὅλους.
            Συγχρόνως προτείνεται µιά κοινἠ καί ἔνιαία θρησκεία, µιά πανθρησκεία. Κι ἀσφαλῶς δὲν λείπει ὁ παγανισµός, μιά νεοειδωλολατρία «παραδοσιακῆς» μορφῆς.  Κατ᾽ αὐτόν τόν τρόπο οἱ Ἕλληνες ὀφείλουν νά «ξεθάψουν» τό Πάνθεο (κίνηµα «᾿Ολυμπισμοῦ»), οἱ Αἰγύπτιοι τόν Όσιρι, τήν Ἴσιδα καί τό Ρᾶ, οἱ Πέρσες την ᾿Αστρολατρία και τό Ζωροαστρισμό, οἱ ᾿Ινδοί τό Σίβα και τόν Κρίσνα, οἱ Κινέζοι τον Βούδδα και τόν Ταοϊσμό, οἱ Εβραϊοιτόν Καββαλισμό, οἱ Αφρικανοί τό Βουντουϊσµό καί Φετιχισμό καί οἱ ᾽Αμερικανοί τὀν ἰνδιάνικο πολιτισμό, τό Μανιτού, τον «λύκο» και τόν «Αετό». Ἔτσι καθένας θά λατρεύει τούς «Θεούς» τοῦ τόπου του.
            Τό ρεῦμα τοῦτο ἄρχισε νά ἐπηρεάζει καί τήν τέχνη. Από τό 1960 καί ἐντεῦθεν ἐπηρέασε τή μουσική μέ ὑποσυνείδητα μηνύματα (
rock n roll) καί ἀργότερα με συνειδητά (rap καί heavy metal). Δὲν εἶναι σίγουρο βέβαια, ἄν ἡ μαγεία ἐπηρέασε τήν τέχνη καί ἐν συνεχείᾳ ὑποτάχθηκε στό ρεῦμα τῆς Νέας ᾽Εποχῆς, ἤ καί το ἀντίστροφο. Σηµασία ἔχει ὅτι αὐτή ἡ μουσική βρῆκε τήν ὁλοκλήρωσή της καί τη δικαίωσή της στό ὅραμα τῆς Νέας ᾿Εποχῆς: Πανσεξουαλισµός, Ναρκωτικά, Μαγεία.
            Σήµερα ἡ Νέα ᾿Εποχή Επιδρᾶ στόν κινηματογράφο, στήν τηλεόραση, στά βίντεο. Ἔχουν διαπιστωθεῖ, πέραν τῶν συνειδητῶν μηνυμάτων τύπου θρίλερ, και νέα φίλμ ὑποσυνειδήτων μηνυμάτων, γιά νά ἔπηρεάσουν τίς μᾶζες ἀδιόρατα και ἀνώδυνα, καί νά κατακερµατίσουν τούς ἀνθρώπους μέ τή μέθοδο τοῦ σαλαμιοῦ. Αὐτός εἶναι καί ὁ σκοπός τοῦ παρόντος: ἡ ἀνακάλυψη τέτοιων ηνυμάτων καί ὁ ἐντοπισμός τους, μέ σκοπό νά ληφθοῦν τά κατάλληλα µέτρα και προφυλάξεις, για νά ἀποφευχθεῖ τό προηγούμενο τοῦ:
Rock N Roll.
            Στό χῶρο τῆς ᾽ Αμερικῆς τό 1978 περίπου βγῆκε ἕνα φίλμ, «Ὁ ταξιτζῆς», τό ὁποῖο διαφηµίστηκε καταλλήλως καίτό εἶδε ἡ ὑφήλιος. Οἱ ἠθοποιοί (
Robert de Niro- Judie Foster) ἔπαιξαν τέλεια, σὲ σημεῖο νά τό διαφηµίσουν καί νά διαφημιστοῦν. Τό ἔργο, στηριγµένο στήν ἀπονομή ἀνθρώπινης δικαιοσύνης, προωθεῖτήν ἔγκληματικότητα. Τά πρόσωπα, τά ροῦχα, οἱ τοῖχοι, γεμίζουν μέ αἵματα, πάντα ἐν ὀνόματι τῆς δικαιοσύνης. Ἔτσι καμουφλαρίστηκε ἡ εγκληματικότητα ὑπό τό πρόσχημα τῆς εὐσυνειδησίας, τῆς συμµπαθείας καί τοῦ ὑποκειμενικά σωστοῦ. Κι ὅσο βέβαια το ἔγκλημα εἶναι γιά λίγους, παραμένει στό χῶρο του. Ὅσο συγκαλύπτεται ἀπό την εὐσπλαγχνία, προωθεῖται γιά τούς πολλούς μέ µιά δικαιοσύνη καθαρά ὑποκειμενική.
            Τόν τελευταῖο καιρό πάλι προβλήθηκε τό φίλμ, «Ἡ σιωπή τῶν ἀμνῶν» μέ καθαρά καννιβαλιστικές σκηνές, δηλαδή ἀνθρωποφαγία καί πόση αἵματος, καί μάλιστα ἀπό ἄνθρωπο, πού ἐμφανιζόταν καθ’ ὅλα τά ἄλλα πολιτισμένος καί Φυσιολογικός.
            Παράλληλα το φίλµ, «Χορεύοντας με τούς λύκους» (Λύκος, ὁ θεός τῶν ᾿Ινδιάνων) παρουσιάζει τήν κοινωνική προσαρμογή ἑνός ᾽Αμερικανοῦ στή ζωή τῶν Ινδιάνων. Αὐτό σηµαίνει ἐπιστροφή στήν παράδοση (ἄρα καί στή θρησκεία καί στη μαγεία) τοῦ συγκεκριμένου τόπου.

Ἕνα φίλμ, πού ἀκόμη δὲν προβλήθηκε στήν Ἓλλαδα, εἶναι, «The wolven», «Οι λυκωμένοι» (= αὐτοί, πού ἔγιναν λύκοι), με ἀνάλογα μηνύματα. Στόν ἴδιο χῶρο θά πρέπει νά ἐντάξουμε καί τό φίλμ, «Ὁ κύκλος τῶν χαμένων ποιητῶν». Τό ἔργο αὐτό ἐξωτερικῶς μέν προτείνει τήν ἀναδιάρθρωση τῆςπαιδείας, συνιστῶντας στούς καθηγητές νά πλησιάσουν βαθύτερα στόν παιδικό κόσµο. Ἔνα προσεκτικότερο ὅμως βλέμμα δείχνει διαφορετικά τά πράγματα ἀπ᾿ ὅ,τι φαίνονται.

            Στο ἔργο αὐτό φαίνεται ὅτι ἡ Νέα ᾿Εποχή προσπαθεῖ, εἰς βάρος τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μελῶν τῆς Μασονίας, νά προωθήσει ὑποσυνείδητα μηνύματα, προσλαμβάνοντας κατά παιδιά, καί μυῶντας τα χωρίς φόβους στά μυστικά τῆς µαγείας͵ Πρόκειται για μιά Φιλελευθεριάζουσα µαγεία, στηριγµένη στό δυτικό παγανισµό τῶν προηγουμένων αἰώνων καί στόν ἰνδιάνικο ἀποκρυφισμό. Αὐτά γίνονται πρόταση ζωῆς στα παιδιά τῆς δύσης καί κατ’ ἐπέκταση σ᾿ ὅλο τόν κόσµο, πού ἐκδυτικοποιεῖται.
            Τό κολλέγιο στό ἔργο ἐκπροσωπεῖ τήν κατεστημένη Μασονία, ἐνῶ ὁ καθηγητής, ὁ κάπταιν, τή Νέα ᾿Εποχή. Ἡ ἔναρξη τοῦ σχολικοῦ ἔτους θυμίζει µασονική τελετή, διάφορα σύμβολα πίσω ἀπό τὀ ἕδρανο του Γυμνασιάρχη, ἐνῶ τά παιδιά ἀνάβουν τό κερί τους καθένας ἀπό τό διπλανό του (μετάδοση τοῦ φωτός τῆς γνώσεως κατά τά λόγια τοῦ γυµνασιάρχη). 'Ἡ θέση αὐτή ἐνισχύεται ἀπό τό γεγονός ὅτι τά παιδιά θέλουν τό κολλέγιο μεικτό, ἐνῶ οἱ καθηγητές ὄχι. Εἶναι γνωστό ὅτι κατόπιν πολλῶν διαδικασιῶν µπῆκαν γυναικεῖα µέλη στή Μασονία στίς ἀρχές τοῦ αἰῶνα µας. Καί τό εἰρωνικό μέ τό τηλέφωνο: «Μᾶς τηλεφωνεῖ ὁ Θεός, /Λέει να βάλουμε κορίτσια στό Κολλέγιο».
            Όλο τό ἔργο εἶναι μιά τελετουργία. Χρειάζεται βέβαια γνώση τῶν συμβόλων, καί ἕνας ἔξωτερικός παρατηρητής δὲν τά βλέπει εὔκολα. Χαρακτηριστικά τά ὅσα ἀποκαλύπτει ὁ καθηγητής στά παιδιά (σέ μερικά) ἰδιαιτέρως, ὅταν βρέθηκε ἡ φωτογραφία του σε κάποιο ἀποκρυφιστικό βιβλίο: «Μαζευόµασταν σἐ µιά ἱνδιάνικη σπηλιά. Διαβάζαμε Οὐίτμαν (πανσεξουαλιστής καί πανθεϊστής τοῦ θ΄ αἰώνα), Σέλλεῦ (παγανιστής καί ἀποκρυφιστής τοῦ η΄ αἰώνα) κτλ.» ᾿Επίσης τονίζει, «ἀφήνουμε τήν ποίηση νά ἐργάζεται στή µαγεία της», «Θεοί γεννιόντουσαν» (= εἰδωλολατρία) καί τέλος, «Ρουφούσαμε κυριολεκτικά τὸ μεδούλι τῆς, ζωῆς» (τό μεδούλι τῆς ζωῆς σύμφωνα μέ τούς ἀποκρυφιστές εἶναι το αἶμα).
            Τέλος ἐπισφραγίζει, «Σκίστε τή φωτογραφία µου καί κάφτε την». Κάπως ἀνάλογα συμβουλεύει καἰ τό Νουγουάντα (ἰνδιάνικο ὄνομα), ὅταν ὁ τελευταῖος ἀποκαλύπτει τόν «κύκλο τῶν χαμένων ποιητῶν»: «Παιδί µου, γιατί ἀποκάλυψες πράγματα, πού δέν λέγονται;» τοῦ λέει. Εἶναι προφανὲς ὅτι πρόκειται περί πανθεῖστικοῦ ἀποκρυφισμοῦ, ὅπου ἔπιναν τό μεδούλι τῆς ζωῆς κυριολεκτικά, τό τονίζω κυριολεκτικά, δηλαδή αἷμα σύµφωνα µέτυπικό μαγικῶν τελετῶν. Ὁ στίχος αὐτός ἔπαναλήφθηκε καί µέσα στή σπηλιά.
            Τώρα, ἐξετάζοντας τί ἔκαναν οἱ μικροί, πού µυήθηκαν στίς τελετές, θά βροῦμε πολλές ὕποπτες σκηνές. Κατ᾽ ἀρχάς δὲν διαβάζονται ὁποιαδήποτε ποιήµατα, ἀλλά ὁρισμένα, ὅσα προέβλεπε τό τυπικό τοῦ κάπταιν, πού τό ἄφησε «διακριτικά» στό δωμάτιο τοῦ Νήλ. “Επομένως δέν πρόκειται περί γενικῆς ποιήσεως, ἀλλά περί στρατευµένης, καί μάλιστα περί «ἐπωδῶν».
            ᾿Εκεῖνο πού εἶναι ἐμφανές καί ἀδιαμφισβήτητο εἶναι ἡ κίνηση τοῦ Νήλ στη δεύτερη ἐπίσκεψη στή σπηλιά. Φέρνει ἕνα ἀγαλματίδιο ἀπό πορτατίφ τοῦ σπιτιοῦ του, τό κάνει κηροπήγιο, τό βάζει στή σπηλιά, ἀνάβει τό κερί και προσθέτει: «Αὐτός εἶναι ὁ θεός τῆς σπηλιᾶς». Στή σπηλιά εἰσάγονται γυναικεία µέλη. Κάποια στιγµή ὅλοι καπνίζουν, ὄχι τσιγάρα, ἀλλά πίπες, σύμφωνα μέ τά ἱνδιάνικα πρότυπα. ᾿Εδῶ θυμᾶται κανείςτον Κάρολο Καστανέντα, μετά αἰνιγματικά ἔργα του, «Οἱ διδασκαλίες τοῦ Δόν Χουάν», τή σπουδή σε φυσικά ναρκωτικά, πού χρησιμοποιοῦσαν µάγοι Ινδιάνοι τῆς φυλῆς «Γιακί». Πρόκειται μᾶλλον γιά ψιλοκυβίνη, παραισθησιογόνο, πού εἰσάγεται στόν ὀργανισμό μέ τοιμπούκι.
            Άλλα στοιχεῖα τελετουργικά, πού γεμίζουν τό Έργο, εἶναι:
1) Εἴσοδος καί ἔξοδος τοῦ καθηγητοῦ στήν τάξη ἀπό τό πρῶτο κιόλας µάθηµα. Μύηση στό θάνατο, ἐπαφή μέ τούς παλαιούς μαθητές τοῦ Κολλεγίου, τούς νεκρούς δηλαδή, πού ἔχουν γίνει χῶμα (ἐπαφή μὲ τά πνεύματά τους).
2) Ο καθηγητής ἀκούει στό ὄνομα «Ὢ κάπταιν, µάι κάπταιν», στίχος ἀπό ποίηµα τοῦ Οὐίτμαν. Σημειωτέον ὅτι οἱ σατανιστὲς τῆς ᾽ Αμερικῆς ἀποκαλοῦνται «κάπταιν». Ἔτσι ἤθελε νά ὀνομάζεται καί ὁ
Jim Morisson.
3) «Εἶναι ὡραῖο νά βλέπεις τόν κόσµο ἀπό πάνω», λέει ὁ κάπταιν ἀνεβαίνοντας στήν ἔδρα. Εἶναι κι αὐτό ὑπό τήν ἐπήρεια τῆς μαγείας ἤ τῶν ναρκωτικῶν;
4) Γιά νά βοηθήσει τό δειλό µαθητή νά πεῖ δυό στίχους, κάνει ἕνα σύστηµα ὑπνωτισμοῦ: Τοῦ δείχνει ἕναν πίνακα κάποιου διανοούµενου, τοῦ κλείνει τά μάτια, τόν γυρνᾶ δυό βόλτες καί τόν ἀναγκάζει νά πεῖ δυό στίχους.
5) «Κάρπε ντίεμ» (= "Αδραξε τήν ἡμέρα), σύνθημα κυρίως ἐρωτικό. Συνιστᾶ τόν ἔρωτα, ἔστω κι ἄν τό ὑπ ὄψη πρόσωπο εἶναι δεσμευμένο μὲ γάμο ἤ ἀρραβῶνα. Κάνε τό κέφι σου, θά ἔλεγε κάποιος. Τουλάχιστο ἔτσι ἑρμηνεύεται ἀπό τό Έργο και ἀπό τά παιδιά.
6) Χρησιμοποιεῖ τό ἔργο κάποια χριστιανικά σύμβολα, φυσικά μέ ἀποκρυφιστική ἑρμηνεία. ΄Ο Νήλ, ὡς θεατρῖνος, ὑποδύεται τόν Πούκ (ἕνα ξωτικό, ἕνα δαιμόνιο) ἀπό τό «Όνειρο θερινῆς νύχτας» τοῦ Σαίξπηρ. “Όταν ὁ πατέρας του τον καταπιέζει καί θέλει σώνει καί καλά νά τόν κάνει γιατρό, ὁ Νήλ αὐτοκτονεῖ. Καί ἡ αὐτοκτονία παίρνει µορφή τελετουργίας: Γυμνός ἀπό τή µέση καί πάνω, μ’ ἕνα ἀγκάθινο στεφάνι (ὑπόλοιπο ἀπό τό θέατρο), ἀνοίγει τό παράθυρο καί κραυγάζει µέσα στή νύκτα, σάν τό Χριστό δῆθεν. Κατόπιν αὐτοκτονεῖ. Σάν νά λέμε: Εἶναι ὡραῖο νά αὐτοκτονήσεις γιά µιά ἰδέα τῆς ἐλευθερίας, καί τότε θά γίνεις κι ἐσύ Χριστός. ᾿Επίσης ὁ προδότης τῆς τάξεως εἶναι ἕνας κοκκινοµάλλης. Παλαιά καθολική παράδοση θέλει τόν ᾿Ιούδα κοκκινογένη καί κοκκινομάλλη.
7) 'Η ὁμάδα τοῦ ταύρου (γιατί εἰδικά τοῦ ταύρου;) ὀργανώνει ὑπαίθριο χορὀ. Έρχεται ἕνα αὐτοκίνητο, ἀδιόρατα περνάει µπροστά ἀπό τά µάτια ἕνας χαμηλός πάσσαλος μὲ κεφάλι καί κέρατα, κατόπιν τά παιδιά χορεύουν, ἐνῶ ὁ...«ταῦρος», ἕνα παιδί µέ µάσκα, κέρατα καί ἕνα σκῆπτρο στό χέρι χορεύει στή σκεπή ἑνός πούλμαν, πάνω ἀπ᾿ ὅλους, θριαμβεύοντας. Προσωπεῖο μέ κέρατα περνάει ἁδιόρατα καί στό πάρτυ, µέσα στό σπίτι.
8) Κάποια στιγµή τά παιδιά κλοτσούν τήν µπάλα «ποιητικῷ τῷ τρόπῳ». Λένε ἕνα αἰνιγματικό δίστιχο, κατόπιν κλοτσούν τήν µπάλα. Τέλος τούς καταλαμβάνει ὅλους ἕνας οἴστρος ἐνθουσιασμοῦ, ὥσπου σηκώνουν τόν κάπταιν στά χέρια, ἐνῶ ἕνα παιδί κουτρουβαλίζεται κάτω. 'Ο κάπταιν, ὁριζοντιωμένος πάνω στά χέρια τῶν παιδιῶν, σταυρώνει τά χέρια, καί κατόπιν τά τεντώνει προς τον οὐρανό. Θά πρέπει νά γνωρίζει κανείς ἀνάλογες τελετές ἀποκρυφιστικές, πιθανόν νά πρόκειται για νεκροµαντία.
9) Πολύ χαρακτηριστικό σύμβολο εἶναι ὁ κύκλος. Πολλοί κύκλοι ἐμφανίζονται στό ἔργο. Εἶναι γνωστό ὅτι οἱ μάγοι, πρίν ἐπικαλεσθοῦν πνεύματα, χαράσσουν έναν κύκλο μέ κιμωλία, λέγοντας κάποια ξόρκια, στή συνέχεια μπαίνουν µέσα, καί ὁ κύκλος τούς προφυλάσσει ἀπό τά δαιμόνια, γιά νά μήν τούς κτυπήσουν. Μέσα στον κύκλο περπατοῦν ἐλεύθερα. Βλέπε «Φάουστ».
            Σε κάποια σκηνή τοῦ ἔργου δυό τρία παιδιά στήν αὐλή κινοῦνται κυκλικά και παράξενα (σάν σπασµωδικά) γύρω ἀπό τά ἄλλα παιδιά. Μόλις κλείνει ὁ κύκλος, λέει ὁ κάπταιν: «Τώρα περπατᾶτε ἐλεύθερα, καθένας ὅπως θέλει», πού σηµαίνει ὅτι σᾶς προστατεύει ὁ ἔξω κύκλος.
            Κύκλος εἶναι ἡ συντροφιά τῶν χαμένων ποιητῶν. Κυκλικά κάθονται καί τά παιδιά µέσα στή σπηλιά. ᾿Αλλά καί στήν ἀρχή τοῦ ἔργου, µέσα στό δωμάτιο τοῦ Κολλεγίου, ὁ Νήλ ἁρπάζει τίς σημειώσεις τοῦ φίλου του καί τρέχει κυκλικά στο δωμάτιο, ἀνεβοκατεβαίνοντας στά κρεββάτια, κατόπιν ὁ φίλος του τόν κυνηγᾶ (κυκλικά πάντα), κάποιος ἄλλος τρέχει πίσω τους, ἐνῶ ἕνας τέταρτος παίζει ἕναν αὐλό, σάν νά μαγεύει τόν κόσµο. Ίσως αὐτός ὁ κύκλος νά θυμίζει τόν κυκλικό χορό τῶν ινδιάνων γύρω ἀπό τή φωτιά.
            Όλα αὐτά, πού σίγουρα δέν εἶναι τυχαῖα, προτείνουν το «φιλελεύθερο» τρόπο ζωῆς τῆς Νέας ᾿Εποχῆς, μὲ ναρκωτικά, σεξουαλισµό καί μαγικές τελετές,
Και βέβαια σήµερα αὐτά τά μηνύματα περνοῦν ὑποσυνείδητα, ἀθῶα καί ἁδιόρατα, κάποια στιγµή ὅμως θά γίνουν ἔνσυνείδητα, ὅπου τά παιδιά ὑπό τήν ἐπήρεια τῶν ναρκωτικῶν καί τῆς µαγείας δέν θά ἀνεβαίνουν µόνο πάνω στά θρανία, ἀλλά και στόν ἀέρα, χαιρετίζοντας τόν ἀρχιμάγο-δάσκαλό τους καί παίρνοντας δύναμη ἀπό τήν ἐπίκληση: «Ὢ κάπταιν, µάι κάπταιν».
            ᾿Εδῶ θά μπορούσαµε νά ἀναφέρουμε καί ἕνα τελευταῖο ἔργο ἑλληνικῆς παραγωγῆς, μολονότι δὲν τό εἴδαμε, ἀλλά ἀκούσαμε ὅτι ἐπιδοτήθηκε ἁπό τό  Υπουργεῖο Πολιτισμοῦ ἐν ὀνόματι τῆς τέχνης καί σχολιάστηκε ποικιλοτρόπως ἀπό τήν τηλεόραση καί τό Ἑλληνικό κοινό. Εἶναι τό φίλμ: «Ζεστές ἡμέρες τοῦ καλοκαιριοῦ».
            ΄Η βαρύτητα τοῦ σχολιασμοῦ ἔπεσε σὲ µιά φοβερή σκηνή, ὅπου ἕνα παιδί 18 μηνῶν «σκάζει» στό κλάμα, ἐνῶ ἡ μητέρα του μοιχεύει μὲ τόν ἐραστή στό ἴδιο
κρεββάτι. Κατόπιν ὁ πατέρας ἐκδικεῖται σφάζοντας τή σύζυγο καί τόν ἐραστή, και τἔλος τό βρέφος ἡσυχάζει, ὅταν δοκιμάζει τό χυμένο αἷμα. Τό βάρος ἔπεσε στο δεκαοκτάµηνο βρέφος, πού, γιά νά κλάψει, ὑπέστη, ἤ κακώσεις, ἤ πεῖνα, καί εἶδε αὐτές τίς τρομερὲς σκηνές δίπλα του. Σκηνές τραυματικές, πού θά τό συνοδεύουν ἐφ᾽ ὅρου ζωῆς.
            Πέρα ἀπό αὐτόν τό βανδαλισμµόὀ, ἐκεῖνο πού δέν εἰπώθηκε εἶναι ὅτι ἡ σκηνή εἶναι σαφής «εἰσαγωγή στή μαγεία» καί μάλιστα στή σεξοµαντία. Προηγεῖται τό σέξ κατά τίς τελετές, ἔπειτα ἀκολουθεῖ θυσία ζώου ἤ ἀνθρώπου καί κατόπιν γεύση αἵματος. "Ετσι κατ᾿ αὐτούς ἀποκτᾶται ἡ μακροζωία. Ἡ σκηνοθέτις, πιθανόν µάγισσα, ἀγνώστου προελεύσεως, περνάει στούς θεατὲς τά ὑποσυνείδητα μηνύματα μέ µιά ὑδροχοϊκή συμβουλή: «Μήν κλαῖτε γιά τόν ἔρωτα, µήν κλαῖτε γιά το θάνατο, γευθεῖτε ἀνθρώπινο αἷμα καί ἡσυχάστε».
            Λέγεται ἐπίσης ἀπό αὐτόπτες μάρτυρες στήν ᾽Αμερική ὅτι, ὅταν ἦσαν παιδιά, παραβρέθηκαν σε τελετὲς ἀνθρωποθυσιῶν, ὅπου θυσιάζονταν στον Αρχοντα τοῦ σκότους ἀθῶα νήπια, πού τά προσέφεραν δαιµονόπληκτοι γονεῖς, χωρίς νά τά δηλώσουν στό κράτος. Τά παιδιά-θεατές εἶχαν κατόπιν στή ζωή τους πολλά ψυχολογικά προβλήµατα, φόβους καί ἀνασφάλειες.
            ᾿Εδῶ ἐπαληθεύεται τό ρητό τοῦ Χριστοῦ ὅτι ὁ διάβολος «ἐξ ἀρχῆς ἦν ἀνθρωποκτόνος», ὅπως καί οἱ ὁπαδοί του.
            Ἐν κατακλεῖδι θά πρέπει νά ληφθοῦν κατάλληλα µέτρα γιά τόν περιορισμό ὅλων αὐτῶν τῶν ὑποσυνείδητων μηνυμάτων. Ἔρχονται ἀπ᾿ ἔξω, καί προωθοῦνται ἓν ὀνόματι τῆς τέχνης. Μά ἐπιτέλους ποῦ εὑρίσκονται τά ὅρια τῆς τέχνης;

            Εἶναι κάποιοι, πού ἰσχυρίζονται ὅτι ἡ Τέχνη εἶναι ἐλεύθερη καί ἐκφράζεται, ὅπως θέλει. Αν ισχύει αὐτό, τότε ἀπό μόνοι τους διαψεύδονται. Διότι αὐτοί κατ᾽ ἐξοχήν, σύµφωνα μέ ὅσα προεγράφησαν, προωθοῦν τή «στρατευμένη» τέχνη, και µάλιστα τέχνη στήν ὑπηρεσία καί τή λατρεία τοῦ Σατανᾶ. Τέχνη τῆς «Νέας ᾿Εποχῆς».
            Εἶναι καί κάποιοι ἄλλοι, πιό μετριοπαθεῖς, πού βλέπουν ὅλα τά ἀνωτέρω σαν μιά ἁπλῆ μεταφυσική ἀναζήτηση, σωστή ἤ λάθος, δὲν ἔχει σημασία. Και  ἀπαντοῦμε:
            Μιά μεταφυσική ἀναζήτηση ἐκθέτει ἕναν προβληματισμό, ἕνα μήνυμα συνειδητό, καί ἀφήνει τά συμπεράσματα στό θεατή. ᾿Εδῶ ὅμως δέν εἶναι µιά ἁπλῆ ἀναζήτηση, ἀλλά πειθαναγκασµός καί σκοπιμότητα. Προωθοῦνται συστηματικά ἔργα ἁποκρυφιστικά, ποικίλου περιεχοµένου, συνειδητά καί ἐνσυνείδητα, μέ σκοπό νά ἔξοικειώσουν τό θεατή μέ τελετές ἀποκρουστικὲς. Ἔτσι ἡ φρίκη γίνεται ἐνδιαφέρον, το ἐνδιαφέρον δοκιµή, και ἡ δοκιµή ἔνταξη. Μπορεῖ αὐτό νά ὀνομαστεῖ ἁπλῆ µεταφυσική ἀναζήτηση;
            Συγχαίρουµε τό Διονύση Σαββόπουλο, πού σήκωσε κεφάλι καί δέν ὑπετάγη στήν τρέχουσα κτηνώδη τέχνη. Εκ παραλλήλου «ἐγκωμιάζουμε» καί τόν κριτικό τέχνης, πού τάχθηκε ὑπέρ τοῦ ἔργου (τό ὄνομα του σκοπίμως τό ἀποφεύγουμε), διότι ἄθελά του, µέ το θυµό του, τή σύγχυσή του, τις φωνές του, ἀπεκάλυψε το ποιόν του: «Διονύση, δέν θέλουµε νά μᾶς καθαρίσεις. Ἄσε μας στή βρωμιά µας». Με αὐτά τά λόγια ἀνοικτά ἀπεκάλυψε καί τό «δάσκαλό» του, γιατί αὐτά δέν εἶναι λόγια ἀνθρώπου, ἀληθινοῦ ἀνθρώπου. Εἶναι λόγια ὅσων µετεωρίζονται μεταξύ ἀθεῖας καί πολυθεΐας καί ἐπικαλοῦνται τό δάσκαλό τους «Ὢ κάπταιν, µάι κάπταιν».
             Ὅσοι ὅμως ἔπιμένουν νά µήν παραδοθοῦν στό δυτικό τρόπο ζωῆς, ὅσοι
ἄνθρωποι τοῦ πνεύματος ἔχουν κρατήσει λίγο φῶς µέσα τους, ὅσοι δέν ἔγιναν
κτήνη καί ερείπια, ἀλλά ἀγαποῦν τό Θεό καί τούς ἀδελφούς τους, ἄς ἀνέβουν στο Όρος, στό “Αγιον Ὄρος, στό Όρος τῆς µετανοίας καί τῆς πίστεως, καί, κρατῶντας το Όρος τους, τόν νοῦ τους ἀμετεώριστο, ἄς φωνάξουν: 


«Κύριε ᾿Ιησοῦ Χριστέ, ἐλέησόν με».
Ὅσοι πιστοί, ὅσοι πιστοί, ὅσοι πιστοί.
ΜΟΝΑΧΟΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
Τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν, 1992

Κυριακή, 31 Μαΐου 2020

Ἐπιστροφή στίς ρίζες των... ριζῶν!

του Παναγιώτη Διαμάντη, φοιτητοῦ γεωπονίας.

Ο σύγχρονος ἄνθρωπος καί ἰδιαίτερα ὁ νέος κοπιάζει, πασχίζει και ἀδημονεί, σε ἒνα ἀτέρμονο κυνηγητό, νά ἀποκτήσει την πολυπόθητη εὐτυχία. Οἱ πρῶτες λέξεις ποῦ ἀκούει ἀπό τά οἰκογενειακά του πρόσωπα με την ἔναρξη του σχολικοῦ τού βίου εἶναι νά μάθει γράμματα, ὢστε  νά ἀξιωθεί μίας καλύτερης τύχης, ἑνός εὐκολότερου υλικού βίου. Γιατί, πλέον η υλική εὐημερία και μόνον συνιστά και υπόσχεται τη ἀπόλυτη εὐτυχία.
   Ἔτσι, ἀρχίζει το μακρύ, ἴσως ἀέναο, ταξίδι τῆς μόρφωσης. Ἀμέτρητες ὧρες σκυμμένος πάνω ἀπό  βιβλία στά σχολικά καί φροντιστηριακά ἕδρανα, ὧρες που βρίθουν ἀγωνίας, ἄγχους, πίεσης καί κόπου. Άκουλουθεί τό πτυχίο, τό μεταπτυχιακό καί  τέλος ἤ πρόσληψη ή ἠ ἀνεργία. Ἀλλως πώς, η ἐυτυχία ή ἠ καταστροφή.  Ἠ Ἑλλάδα ἔρχεται πρώτη σε ποσοστό φοιτητῶν ἀναλογικά του πληθυσμοῦ της σε ὁλόκληρη την Εὐρώπη. Ἔτσι,70.000 νέοι κάθε χρόνο λαμβάνουν το πτυχίο ἀνά χείρας καί ξεκινοῦν τή σταδιοδρομία τους. Εἶναι, συνεπῶς, λογικό ὅλοι αὐτοὶ οἱ νέοι νά ἀναζητήσουν μία ἐργασία παρεμφερής στό ἀντικείμενο σπουδῶν τους καί κατά προτίμηση στόν τριτογενῆ τομέα, ὁπού οἱ συνθῆκες ἐργασίας εἶναι περισσότερο ποιοτικές καί οἱ ἀπολαβές, συγκριτικά με τούς δύο κατώτερους τομεῖς, πιότερο προσοδοφόρες.
  Διοχετεύοντας το ἐκπαιδευτικό σύστημα, ἀλλά καί τα κοινωνικά δεδομένα τους νέους πρός τον τριτογενῆ τομέα, ἀκολούθησε ὁ κορεσμός αὐτοῦ καί συγχρόνως ἡ ἔλλειψη δυναμικοῦ στόν πρωτογενῆ και τον δευτερογενῆ. Ο κίνδυνος, λοιπόν, της ἀπαξίωσης του πρωτογενοῦς τομέα, που ἀποτελεί την βάση της οἰκονομικής πυραμίδας ἐπέφερε μία σειρά ἒτερων κοινωνικῶν και ατομικών ἀτασθαλιῶν, ἀφοῦ ἑνός κακοῦ μύρια ἕπονται.
  Το ὁλοένα διογκόμενο φαινόμενο της ἀστυφιλίας καί της ἐρημώσεως των χωριῶν καί των μικρῶν πόλεων (ἀφοῦ το σύνολο τους τριτογενοῦς τομέα ἑδρεύει στίς μεγαλουπόλεις), ἄφησε τα χωριά καί τις ἀγροτικές καί κτηνοτροφικές μικροεπιχειρίσεις νά βαλτόσουν καί ἐν συνεχεία, να ἀποκτήσουν μία φθίνουσα καμπή. Σε συνδυασμό με την ἔλλειψη ἐπιδοτήσεων καί κάθε ἄλλης οἰκονομικής στήριξης ἐκ του κράτους, κατέληξε το 94 τοῖς ἑκατό των γεωργικῶν ἐκμεταλλεύσεων, νά καλλιεργεῖται ἀπό ἀνθρώπους ἄνω των 35 ἐτῶν.
  Δυστυχῶς, ἐπικράτησε ἀνάμεσα στούς πτυχιούχους νέους ἡ νοοτροπία πως δέν συνάδη ὀ μορφωμένος και γραμματιζόμενος ἄνθρωπος νά ἀπασχολεῖται με χειρωνακτικές ἐργασίες. Προτίμησαν ἔτσι την ἀνεργία, ἀπό την ἐνασχόληση με τις γεωργικές καί κτηνοτροφικές ἐργασίες. Πόσο, λογικός καί ὐγιής, ὡστόσο, εἶναι τοῦτος ὁ ἀφορισμός;
  Ἀκόμη προπτοτικά, ὁ Θεός λαμβάνει τον Ἀδάμ καί τον θέτει ἐργάτη καί φύλακα του παραδείσου ''ἔθετο αὐτὸν ἐν τῷ παραδείσῳ τῆς τρυφῆς, ἐργάζεσθαι αὐτὸν καὶ φυλάσσειν'' (Γεν. 2,15). Ἀλλά καί κατά την ἐκδίωξη των πρωτοπλάστων ἀπό τον παράδεισο, ὁ Θεός ἐντέλλεται ''ἐν ἱδρῶτι τοῦ προσώπου σου φαγῇ τὸν ἄρτον σου'' (Γεν. 3,19).  Ἀρχίζει ἔτσι ἡ πορεία του ἀνθρώπου στή γεωργία, ὀπου με κόπο καί μόχθο παράγει καθημερινά την τροφή του. Ὡστόσο, ἠ σκληρή καί ἐπίπονη ἐργασία κάτω ἀπό το λιοπύρι καί τις δύσκολες συνθῆκες φέρνει την ἀντίδραση πολλῶν ραθύμων, γι' αὐτό ἔρχεται ὁ σοφός Σειράχ νά τονίσει ''μὴ μισήσῃς ἐπίπονον ἐργασίαν καὶ γεωργίαν ὑπὸ ῾Υψίστου ἐκτισμένην'' (Σοφία Σειράχ 7,15). Πνευματικός ἀλλά συνάμα καί ὑλικός ο ἄνθρωπος, ἔτσι ὁ Θεός μεριμνᾶ καί φροντίζει ὄχι μόνο γιά την ψυχή, ἀλλά καί το χωμάτινο σῶμα, δίνοντας κατευθύνσεις, ἀκόμη καί γιά ὅσα οἰ ἂνθρωποι θεωρούν εὐτελῆ καί δευτερεύοντα. Ὑπόσχεται, δέ, στο βιβλίο των ''Παροιμιῶν '' ''ὁ ἐργαζόμενος την εαυτού γήν, πλησθήσεται άρτων, ο δε διώκων σχολήν (αργία, τεμπελιά), πλησθήσεται πενίας''.
  Προκαλεῖ, ἀκόμη, αἰσθήση ἡ διαφορά ἀντιλήψεων των νεοελλήνων καί των ἀρχαίων Ἑλλήνων στό θέμα αὐτό. Ὅσο ντροπιαστική θεωροῦν οἱ σημερινοί νέοι την γεωργία, τόσο ἀξιοθαύμαστη την θεωρεῖ ὁ Ξενοφῶν, ὁ ὀποίος ὄντας στήν ἐξορία καί ἀσχολούμενος με γεωργικές ἐργασίες, συνέγραψε το ἕως σήμερα διαφωτιστικό πόνημα ''Οἰκονομικά'', στό ὁποῖο ἐπαινεί την γεωργία ἀναφέροντας ''ανδρί καλώ τε καγαθώ ἐργασίαν εἶναι καί ἐπιστήμην κρατίστην γεωργίαν'' (Οἰκονομικά, 27,8). Ο ἴδιος κάνει λόγο για πνευματική καλλιέργεια του ἀνθρώπου μέσω της γεωργίας ''πολίτας ἀρίστους και εὐνουστάτους παρέχεσθαι δοκεῖ το κοινῶ'' (Οἰκονομικά 25,10).
 Ο νέος που μιμούμενος τον προπάτορα Ἀδάμ, ἀλλά καί ὅλους τους προγόνους του,  ἱδρώσει καί κοπιάσει, ὥστε νά παράξει τον ἐπιούσιο ἄρτο του, θά εἶναι σε θέση νά ἐκτιμήσει την ἀξία της τροφῆς, ἀλλά καί των χρημάτων. Θά ἀποφύγει, ἔτσι, τα περιττά καί ἀνούσια ἔξοδα. Θά ἔχει την εὐκαιρία νά φάει το πιό γλυκό ψωμί, σάν τον βασιλιά του ὁμώνυμου λαϊκοῦ παραμύθιου. Θά ἀσκηθεῖ στήν ὑπομονή καί θά καταλάβει πως  παρ' ὅτι τα χρήματα φτιάχνονται ἀπό φυτικό ὑλικό, δέν φυτρώνουν στά δέντρα!
  Κατά τον ἅγιο των ἡμερῶν μας, τον γερό-ΠαΪσιο, πολλές ἀπό τις ψυχασθένειες που ταλανίζουν τον σύγχρονο ἄνθρωπο, ὀφείλονται στόν συνεχῆ ἐγκλεισμό  μέσα στά τσιμέντα καί τις πόλεις. Ο ἄνθρωπος που ἐργάζεται στή φύση, ἀπολαμβάνει το κάθε δευτερόλεπτο την ὀμορφιά που ξανοίγεται ὁλόγυρά του, γίνεται κομμάτι της  καί γαληνεύει ἡ ψυχή του. Ἐργάζεται σε συνθῆκες που ἡσυχάζει ὁ νοῦς καί δύναται εὐκολότερα καί ἐπιτυχέστερα  νά ἐπιδοθεῖ στή προσευχή καί την περισυλλογή. Ὲνα, δέ, από τα δυνατότερα συναισθήματα που βιώνει ὅποιος ἀσχολεῖται με την καλλιέργεια, ἔστω στόν κῆπο του, εἶναι ἡ ἀνάπτυξη μπροστά στά μάτια του, ἡ ὡρίμανση καί τελικά ἡ ἀπολαβὴ γλυκῶν καρπῶν, ἀπό ἕνα σπόρο ἤ ἕνα φυτάριο που φύτεψε πρό μηνῶν καί το πότισε με τον ἱδρῶτα καί την ἀγάπη του.
  Ο μακαριστός Ἀθανάσιος Μυτιληναίος ἔλεγε συχνά ''εἶναι θαυμάσιο ὁ νέος νά μάθει γράμματα, νά σπουδάσει καί νά ἐπιστρέψει στούς προγονικούς ἀγρούς''. Ὄντως, ἡ αὐτονομία, ἠ αυτοτέλεια καί ᾖ αὐτάρκεια που προσφέρει η γεωργία εἶναι θαυμάσια καί πλέον ἀναγκαία, γιατί οἱ μέρες που προφήτεψαν οἱ πατέρες εἶναι κοντά καὶ ἡ γνώση της γεωργίας θά ἀποβεῖ σωτήρια στὶς ἡμέρες του λιμού.
   Τέλος, ὁ λέοντας της Ὀρθοδοξίας με τον χειμαρρώδη λόγο, ὁ μακαριστός Αὐγουστῖνος Καντιώτης ὀνόμαζε τους γεωργούς ''ἥρωες'' καὶ συνεχιστές της παραδόσεως καὶ τους τιμοῦσε ὡς ἐπισήμους, ἐνῶ καί ο Χριστός ἀπέδωσε την ἰδιότητα του γεωργοῦ στόν Θεό Πατέρα '' Ἐγώ εἰμι ἡ ἄμπελος ἡ ἀληθινή, καὶ ὁ πατήρ μου ὁ γεωργός ἐστι'' (Κατά Ἰω. 15,1). Εἴθε, λοιπόν, οἱ Ρωμ-νιοί νά κατανοήσουν την ἀξία της θεάρεστης ταύτης ἐργασίας καί νά ἀπαγκιστρωθοῦν ἀπό τα συμπλέγματα ὑποτίμησης καί ἀδιαφορίας πρός αὐτήν!

Τετάρτη, 20 Μαΐου 2020

Το μυστήριο της Ιεροσύνης

α) Η σύσταση του μυστηρίου και η αποστολική διαδοχή

Το μυστήριο της Ιεροσύνης συνέστησε ο Χριστός με την εκλογή των απο­στόλων, που τους ανέδειξε «ἁλιεῖς ἀνθρώπων» (Ματθ. 4,19) και τους έδωσε την «εξουσία» να συγχωρούν αμαρτίες (Ιωαν. 20,23), να τελούν το μυστήριο στης Θείας Ευχαριστίας και να διδάσκουν. Μετά το Χριστό, οι απόστολοι όρισαν τους διαδόχους τους με χειροτονία (επίθεση των χειρών). Η Ιεροσύνη στην Ορθόδοξη Εκκλησία έχει αδιάσπαστη τη συνέχεια των χειροτονιών. Αυτό ονομάζεται «αποστολική διαδοχή» και είναι κριτήριο της γνησιότητας της Εκκλησίας. Ακόμη η Εκκλησία, συνεχίζοντας την αποστολική παράδοση, χειροτονεί αυτούς που έχουν μέσα τους ζωντανή τη χάρη του Αγίου Πνεύματος. 

β) Η ειδική Ιεροσύνη: έννοια και ευθύνες

Όπως έχουμε αναφέρει, η Ιεροσύνη μπορεί να διακριθεί σε «ειδική» και «γενική». Οι κληρικοί έχουν την ειδική Ιεροσύνη και αναλαμβάνουν υπεύθυνα, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, τη διοίκηση, τη διδαχή και τη λατρεία της Εκκλησίας. Βέβαια, ο Χριστός δεν παύει ποτέ να είναι ο μόνος (αρχ)ιερέας της Εκκλησίας, που έχει «ἀπαράβατον τήν ἱερωσύνην» (Εβρ. 7,24). Αυτός τε­λεί όλα τα μυστήρια, στα οποία είναι «ἀοράτως συνών» (αόρατα παρών). Οι (αρχ)ιερείς λόγω της χειροτονίας τους «δανείζουν» το σώμα και τα χέρια τους στο Χριστό και τον καθιστούν, έτσι, ορατό στο πλήρωμα (I. Χρυσόστομος). Τα πρώτα χριστιανικά χρόνια όλα τα μυστήρια τελούνταν κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας. Ήταν δηλαδή, συνδεδεμένα με τη Θεία Ευχαριστία. Με την πάροδο των αιώνων, χωρίστηκαν από αυτήν. Το μυστήριο, όμως, της Ιεροσύνης και για τους τρεις βαθμούς (επίσκοπος, πρεσβύτερος διάκονος) εξακολουθεί να τελείται κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας. Οι σχετικές ευχές ζητούν για το χειροτονούμενο τη χάρη του Θεού, ώστε να ανταποκρίνε­ται στην υψηλή αποστολή του, που είναι να οδηγεί τους πιστούς στη «Βασιλεία του Θεού». Ο πρεσβύτερος αναλαμβάνει το κήρυγμα, για να «ἀνακαινίζει» το λαό του Θεού ως πνευματικός οδηγός του (βλ. παρακάτω κείμενο). Αλλά και ο επίσκοπος καλείται να γίνει «μιμητής τοῦ ἀληθινοῦ Ποιμένος», του Χριστού δηλαδή, πρόθυμος πάντοτε να θυσιάζεται για το ποίμνιό του.
Βαθμοί της Ιεροσύνης
Ονομασία
Μυστήρια που τελεί
Τίτλοι διοίκησης ή τιμής
Δυνατότητα να είναι και έγγαμος
1ος
Διάκονος ή Διάκος
Κανένα
Ιεροδιάκονος
Ναι
2ος
Ιερέας ή Πρεσβύτε-ρος  
Όλα εκτός της χειροτονίας
Πρωτοπρεσβύτερος Αρχιμανδρίτης, Οικονόμος κα
Ναι
3ος
Επίσκοπος ή Δεσπότης
Όλα
Μητροπολίτης, Αρχιεπίσκοπος, Πατριάρχης κα
Όχι

γ) Η συνύπαρξη εξουσίας και διακονίας

Η Ιεροσύνη δεν είναι αξίωμα και εξουσία με την κοσμική σημασία, αλλά με την πνευματική. Σκοπός της είναι η διακονία του λαού. Κάθε λειτούργημα στην Εκκλησία είναι διακονία. Στην Ορθοδοξία, ακόμη και η πολιτική εξουσία νοείται ως διακονία (υπουργός = διάκονος) του λαού του Θεού. Όπου χάνε­ται αυτή η συνείδηση, εμφανίζεται στη ζωή του ιερέα ο επαγγελματισμός. Ο κληρικός όμως είναι πνευματικός πατέρας και οι πιστοί πνευματικά του τέκνα. Γι’ αυτό ο μεγαλύτερος τίτλος και τιμή του κληρικού είναι η προσφώνηση «πάτερ» ή «παππούλη», που του απευθύνει ο λαός μας. Το έργο του, ιδιαί­τερα σήμερα, πρέπει να είναι φωτιστικό και οδηγητικό. Να οδηγεί, δηλαδή, τον κόσμο στην αλήθεια και χάρη του Χριστού, μεταδίδοντας το μήνυμα της σωτηρίας του ανθρώπου και της ανθρώπινης κοινωνίας. Όσο πιο πατερικός και παραδοσιακός είναι ο κληρικός, τόσο περισσότερο σύγχρονος είναι. Οι άγιοι είναι πάντα σύγχρονοι, διότι προσφέρουν όλη τη ζωή τους στη διακονία του κόσμου και την αντιμετώπιση των προβλημάτων του.
Στην Εκκλησία υπάρχει συνευθύνη κληρικών και λαϊκών. Γι’ αυτό είναι ανάγκη να αναλαμβάνουν και οι λαϊκοί την ευθύνη τους στη ζωή της Ενορίας. Mε την ενεργό συμμετοχή όλου του σώματος στη ζωή της Εκκλησίας, είναι δυνατή και η κατά Χριστόν «αύξηση» του σώματος, η πνευματική πρόοδός του. Σύμφωνα με την παράδοσή μας, αυτό σημαίνει να είμαστε όλοι, κληρικοί και λαϊκοί, πιστοί στην αποστολή μας.
Πολλοί μιλούν για την ανάγκη εκσυγχρονισμού του κλήρου. Κάποιοι αρ­χίζουν από την ενδυμασία και θεωρούν το ράσο εμπόδιο στην απρόσκοπτη παρουσία του κληρικού στο σύγχρονο κόσμο. Είναι γεγονός ότι το ράσο συν­δέεται με παλαιότερες εποχές (Βυζάντιο­, τουρκοκρατία) και γι’ αυτό υπάρχουν τάσεις για κατάργησή του. Έχει όμως συνδεθεί τόσο πολύ με το λαό μας, που η εικόνα του κληρικού είναι αδιανόητη χωρίς το ράσο. Για τη διατήρηση, συνεπώς, της συνέχειας επικρατεί η γνώμη ότι το ράσο μπορεί μεν να απλου­στευθεί, όχι όμως και να καταργηθεί.

δ) Η Ιεροσύνη στις χριστιανικές Ομολογίες

Ιεροσύνη υπάρχει και στον υπόλοιπο χριστιανικό κόσμο. Έχει χάσει όμως την αποστολική και πατερική της σημασία, διότι χάθηκε ο μυστηριακός της χαρακτήρας ή συνταυτίστηκε με την κοσμική εξουσία. Στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, ο παπικός θεσμός έχει εισαγάγει την έννοια του υπερεπισκόπου (γενικός επίσκοπος= ο Πάπας), ενώ αρκετές διαφορές υπάρχουν στους άλλους βαθμούς της Ιεροσύνης. Στις προτεσταντικές Ομολογίες, έχει χαθεί σε μεγάλο βαθμό ο πνευματικός χαρακτήρας της Ιεροσύνης και η αποστολική διαδοχή. Οι κληρικοί θεωρούνται απλοί εντολοδόχοι της κοινότητας. Η Ορθόδοξη Εκ­κλησία μένει κι εδώ πιστή στην αρχαία χριστιανική παράδοση ως προς την κατανόηση της Ιεροσύνης.

Κείμενα: